Κάθε μορφή τέχνης δίνει στον άνθρωπο την δυνατότητα να πραγματοποιήσει έναν εσωτερικό διάλογο, αρχικά πριν τη δημιουργία,  κατόπιν  τη στιγμή της δημιουργίας και ο  διάλογος συνεχίζεται κατά τη διαδικασία της εκ των υστέρων παρατήρησης των επιλογών ή  μη επιλογών του. 

Ο «καλλιτέχνης»  έχοντας επικοινωνήσει με τον εαυτό του λειτουργεί αυθόρμητα, νιώθοντας περισσότερο ελεύθερος να  εξωτερικεύσει τον  άγνωστο εσωτερικό του κόσμο προσπερνώντας τους  μηχανισμούς άμυνας  (ερμηνείες, εκλογικεύσεις, αρνήσεις, κ.α.) που θα του έφραζαν τον δρόμο. Μέσω αυτής της διαδικασίας καταφέρνει να γνωρίσει καλύτερα τον εαυτό του.

Οι φωτογραφίες έχουν τη δυνατότητα να κουβαλούν αναμνήσεις και συναισθήματα τα οποία και αναβιώνονται σε κάθε κοίταγμά τους.  Η Καναδή φωτογράφος και φωτοθεραπεύτρια Weiser˙πολύ εύστοχα παρατηρεί ότι οι φωτογραφίες λειτουργούν, κατά κάποιο τρόπο, ως «καθρέφτες με μνήμη», επιτρέποντάς μας να παγώσουμε μια στιγμή για πάντα και να κρατήσουμε τις σημαντικές στιγμές και  τους σημαντικούς ανθρώπους χωρίς το φόβο να τους λησμονήσουμε. 

Κάθε φωτογραφία, λοιπόν, φέρει μαζί της μια προσωπική ιστορία και μέσα σε αυτή την ιστορία μπορούν να αναζητηθούν οι λόγοι  για τους οποίους τραβήχτηκε, φυλάχθηκε, εκτέθηκε, αναζητήθηκε ή θρηνήθηκε σε περίπτωση που χάθηκε. Λόγοι  μοναδικοί και αξιομνημόνευτοι. Συνεπώς η σημασία της κάθε φωτογραφίας έγκειται στην αξία που ο καθένας θα της δώσει και όχι στην ίδια τη φωτογραφία ως προϊόν. 

Φωτογράφος και θεατής συμμετέχουν ενεργά στην ανάγνωση της φωτογραφίας κουβαλώντας προσωπικά κριτήρια, πεποιθήσεις, αντιλήψεις και  ατομικές  πραγματικότητες. Από τη στιγμή που ο άνθρωπος αποδεχθεί ότι ο καθένας βλέπει κάθε φωτογραφία διαφοροποιημένα, τότε μπορεί  να αρχίσει  να αντιλαμβάνεται ότι η διαδικασία της επιλεκτικής αντίληψης είναι παρούσα και σε κάθε αλληλεπίδραση με τους άλλους ανθρώπους καθημερινά. Με άλλα λόγια η φωτογραφία μπορεί να αποτελέσει  «παράθυρο προς το υποσυνείδητο». 

Γι' αυτό το λόγο η λήψη ενός στιγμιότυπου δεν πρέπει να θεωρείται τυχαία διαδικασία. Όπως χαρακτηριστικά έχει αναφέρει ο Πλάτων Ριβέλλης, το τυχαίο προκαλείται από τον ίδιο τον φωτογράφο, από μια εσωτερική διανοητική και ψυχική λειτουργία, είναι «έργο του πνεύματος και της νόησης» του σκεπτόμενου ανθρώπου. «Έχει προηγηθεί ένας προβληματισμός, μια σκέψη και άποψη, τα οποία σταματούν στο κλάσμα δευτερολέπτου που γίνεται η λήψη». 

Και ενώ η λήψη μιας φωτογραφίας δεν είναι αποτέλεσμα της καλής ή κακής τύχης του φωτογράφου, μπορεί ως διαδικασία να είναι ασυνείδητη, να έχει δηλαδή ως αφετηρία μη συνειδητές σκέψεις, θέσεις, απόψεις, επιθυμίες και προσδοκίες. Τόσο η φόρμα όσο και το περιεχόμενο είναι προεκτάσεις της πραγματικότητας του φωτογράφου, μεταφορές και καθρέπτες του εαυτού, καθώς ο άνθρωπος αλληλεπιδρά με ένα μεμονωμένο ερέθισμα ή προσπαθεί να το εξηγήσει στους άλλους «απ΄ έξω». 

Πριν όμως φτάσει κανείς στο σημείο να εξηγήσει στους «απ΄ έξω» έχει ήδη στρέψει το φωτογραφικό του φακό ανάστροφα ώστε να εστιάσει «εκ των έσω». Προς την προσωπική του επιθυμία, ανάγκη και κατόπιν προς το υποκείμενο που βρίσκεται υπό το βλέμμα και την κρίση του. Αναμφίβολα κατά τη διαδικασία της φωτογράφισης ο φωτογράφος  επηρεάζει το υποκείμενο ακόμα και με την απόφαση του να συλλάβει, ή όχι την στιγμή. Αν αποφασίσει ότι πρόκειται για μια αρκετά σημαντική  στιγμή την οποία και θέλει να την κρατήσει στην αιωνιότητα, τότε πατάει το κλείστρο. 

Συνεπώς, κάθε φωτογραφία δεν μπορεί να μην είναι συναισθηματικά φορτισμένη. Μοιάζει ουσιαστικά αδύνατο οι άνθρωποι να δουν τις δικές τους φωτογραφίες δίχως  πάθος, καθώς ο καθένας απαθανατίζει μια στιγμή στην αιωνιότητα, την οποία και έχει συνδέσει με συγκεκριμένα συναισθήματα. Έτσι,  φυλάσσονται πολλές φορές ως έργα τέχνης με ιδιαίτερη συναισθηματική αξία, καθώς αποτελούν ένα μέσο αναμνηστικής αποτύπωσης που σταματάει τον χρόνο, ενώ παράλληλα συντηρεί τη μνήμη. 

 

Georgia Papachristou iFocus.gr

 

Λίγα λόγια για τη Γεωργία Παπαχρήστου

Η Γεωργία Παπαχρήστου γεννήθηκε το 1975, στην Χαλκίδα.

Σπούδασε Κοινωνική Εργασία στο ΤΕΙ Αθήνας και εν συνεχεία πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές στην Συμβουλευτική και τον Επαγγελματικό  Προσανατολισμό. 

Έχει εκπαιδευτεί στη «Συστημική προσέγγιση της  Θεραπείας της οικογένειας» και στην «Επικοινωνία δίχως Βία».

Έχει εργαστεί σε δομές κοινωνικής πρόνοιας στο Sweanse της Ουαλίας, στο Prato της Φλωρεντίας , στα Tirana της Αλβανίας , στην Αθήνα, στο Ναύπλιο και στη Χαλκίδα. 

Εργάζεται σε μονάδα ειδικής αγωγής της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και ασχολείται με την χρήση της φωτογραφίας ως εργαλείο προσωπικής ανάπτυξης με εισηγήσεις σε συνέδρια και με την εφαρμογή τεχνικών Φωτοθεραπείας κυρίως σε ομάδες εφήβων. 

Πρόσφατα Άρθρα

Εκθέσεις Φωτογραφίας (02 Απρ 2026)

Το Darkroom Creative Project παρουσιάζει με ιδιαίτερη χαρά τη φωτογραφική ενότητα Delusion της Μυρτώς Αξαρλή, μια επανερμηνεία του ελληνικού νησιωτικού τοπίου όπως νομίζουμε ότι το γνωρίζουμε. Η...

Book Reviews (31 Μαρ 2026)

Το ΜΙΕΤ και οι εκδόσεις ΠΟΤΑΜΟΣ, σας προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου του Αντώνη Πασβάντη, «ΕΒΡΟΣ. Η ζωή στις όχθες», η οποία πραγματοποιείται με αφορμή την ομώνυμη έκθεση φωτογραφίας που...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (27 Μαρ 2026)

Οι τοίχοι της πόλης στέκονται σιωπηλοί, όμως κρύβουν ιστορίες. Η έκθεση φωτογραφίας Talking Walls ασχολείται με την αθέατη συνομιλία ανάμεσα στο αστικό τοπίο και την καθημερινή ζωή. Κάθε εικόνα...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (27 Μαρ 2026)

Η έκθεση παρουσιάζει σπάνιες φωτογραφίες του εμβληματικού φωτογράφου Χουτζαίου, που αποτυπώνουν την καθημερινότητα, τα πρόσωπα και τις μνήμες μιας άλλης εποχής, αναδεικνύοντας την ταυτότητα και την...

Cinema (23 Μαρ 2026)

Τρεις ξεχωριστές πρεμιέρες που δεν πρέπει να χάσετε στο 7ο Greece International Film Festival που θα πραγματοποιηθεί 28 και 29 Μαρτίου στον ιστορικό κινηματογράφο Ίριδα (Ακαδημίας 55) σε συνεργασία...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (23 Μαρ 2026)

Το Μουσείο Γαΐτη–Σίμωσι εγκαινιάζει το εκθεσιακό του πρόγραμμα για το 2026 με την ατομική έκθεση Ios: In the Light of the Gods του βραβευμένου Βρετανού δημιουργού Paul Raphael, σε επιμέλεια του...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (17 Μαρ 2026)

Ο Εικαστικός Κύκλος ΔΛ, σε συνεργασία με τη Νίνα Κασσιανού, παρουσιάζει το Σάββατο 28 Μαρτίου 2026 την ατομική έκθεση φωτογραφίας του Κώστα Ορδόλη με τίτλο «Πόλεις από Χαρτί». Ο Κώστας Ορδόλης,...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (10 Μαρ 2026)

Το Πάρκο Πάρου παρουσιάζει τον Robert McCabe: Αναμνήσεις από το Αιγαίο - Ένα φωτογραφικό ταξίδι στην Ελλάδα μιας άλλης εποχής. Μετά την ολοκλήρωση των πολιτιστικών εκδηλώσεων...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (10 Μαρ 2026)

“Blackbirds chirping”: Ατομική έκθεση φωτογραφίας της Φλώρας Ζαφειράκη με επιμέλεια Νίνας Κασσιανού στον Πολυχώρο Πολιτισμού «Άρτεμις» του Δήμου Αμαρουσίου. * Την Παρασκευή, 20 Μαρτίου 2026...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (09 Μαρ 2026)

Ο ΕΛΕΦΑΝΤΑΣ είναι το τελευταίο φωτογραφικό έργο του Δημήτρη Μυτά και αποτελεί μια βαθιά προσωπική διερεύνηση του συνδρόμου της «άδειας φωλιάς». Μέσα από 52 ασπρόμαυρες φωτογραφίες, ο ΕΛΕΦΑΝΤΑΣ...

News (03 Μαρ 2026)

Το Photometria International Photography Festival, στο πλαίσιο της διαρκούς εξέλιξης και της στήριξης των νέων δημιουργών, ανακοινώνει την έναρξη του διαγωνισμού “Youth Collective...

Book Reviews (24 Φεβ 2026)

Όταν μια πολυθρόνα τρίζει, δεν είναι πάντα το ξύλο η αιτία. Μερικές φορές είναι η μνήμη. Το βιβλιοπωλείο Παπαχρίστου - Γωνιά του Βιβλίου και οι Εκδόσεις Κάκτος σας προσκαλούν στην παρουσίαση του...