Το 2020 συμπληρώθηκαν 45 χρόνια από την ίδρυση της Επιτροπής Συντηρήσεως Μνημείων Ακροπόλεως (ΕΣΜΑ), της διεπιστημονικής επιτροπής του Υπουργείου Πολιτισμού η οποία είναι επιφορτισμένη με το καθήκον να κατευθύνει τις νεώτερες επεμβάσεις συντήρησης και αποκατάστασης των μνημείων της Ακρόπολης. Με αφορμή αυτό το γεγονός, το Γραφείο Τεκμηρίωσης και το Γραφείο Ενημέρωσης και Εκπαίδευσης της Υπηρεσίας Συντήρησης Μνημείων Ακρόπολης (ΥΣΜΑ), ακολουθώντας το πνεύμα της κοινωνικής αποστασιοποίησης που βιώνεται συλλογικά, δραστηριοποιήθηκαν στον ιστότοπο της Υπηρεσίας σχεδιάζοντας και υλοποιώντας μία σειρά επετειακών ψηφιακών δράσεων που προτείνουν διαφορετικούς τρόπους προσέγγισης του αναστηλωτικού έργου (ysma.gr/45-years/).
Η ΥΣΜΑ, καταργώντας τα όρια της χωρικής και χρονικής απόστασης, συνομιλεί με το κοινό και συγκεντρώνει σε ένα ψηφιακό λεύκωμα στιγμιότυπα των αναστηλωτικών έργων των τελευταίων 45 ετών προερχόμενα από το φωτογραφικό αρχείο των επισκεπτών των μνημείων της Ακρόπολης. Η ψηφιακή έκθεση με τίτλο Ακρόπολη: εστιάζοντας στην αναστήλωση περιλαμβάνει φωτογραφίες επισκεπτών του αρχαιολογικού χώρου κι εργαζόμενων της ΥΣΜΑ που, ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα της Υπηρεσίας, το Φθινόπωρο του 2020 έστειλαν φωτογραφίες οι οποίες απαθανάτιζαν στιγμές των αναστηλωτικών επεμβάσεων στα μνημεία από το 1975 έως σήμερα, συνοδευόμενες από προσωπικά μηνύματα και ιστορίες, προσδίδοντας μια πιο ευαίσθητη, συγκινητική ματιά στο έργο της αναστήλωσης.
Με αφορμή τον εορτασμό των 45 ετών και με γνώμονα την αξιοποίηση και διάχυση της πλούσιας αρχειακής συλλογής και του εκδοτικού έργου της ΕΣΜΑ, το Γραφείο Τεκμηρίωσης της ΥΣΜΑ οργάνωσε και παρουσιάζει ψηφιακά και ψηφιοποιημένα τεκμήρια που διαθέτουν επιστημονική, αισθητική και ιστορική αξία. Το νέο χρονολόγιο, εμπλουτισμένο με κείμενα και φωτογραφίες, δίνει την ευκαιρία στο κοινό να γνωρίσει την ιστορία της ΕΣΜΑ και το διαχρονικό της έργο ενώ η παράθεση σπάνιου οπτικοακουστικού υλικού παρουσιάζει τις πρακτικές των επεμβάσεων και τις μεταβολές των μνημείων και του αρχαιολογικού χώρου στην πάροδο των ετών, συνθέτοντας μια ψηφιακή εκθεσιακή αφήγηση της ιστορίας των μνημείων της Ακρόπολης. Τέλος, το Γραφείο Τεκμηρίωσης, σε ακολουθία των επιταγών για ανοιχτή πρόσβαση στη γνώση, για πρώτη φορά διαθέτει ψηφιακά τα πλήρη κείμενα της εκδοτικής παραγωγής της ΕΣΜΑ με απώτερο στόχο την προώθηση του επιστημονικού διαλόγου αλλά και την ελεύθερη διάθεση της επιστημονικής πληροφορίας στο ευρύ κοινό.
Από τις επετειακές ψηφιακές δράσεις της ΥΣΜΑ δε θα μπορούσε να λείπει η ενότητα που απευθύνεται στους μικρούς φίλους των αρχαίων μνημείων καθώς από το 1987, που οργανώθηκε το πρώτο εκπαιδευτικό πρόγραμμα στην Ακρόπολη, έως σήμερα η ΕΣΜΑ επιδεικνύει αμείωτο ενδιαφέρον για την αξιοποίηση της επιστημονικής γνώσης προς όφελος των μαθητών και μαθητριών της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Το Γραφείο Ενημέρωσης και Εκπαίδευσης της ΥΣΜΑ σχεδίασε δυο ψηφιακές εκπαιδευτικές δραστηριότητες οι οποίες απευθύνονται σε παιδιά και γονείς αλλά και σε σχολικές ομάδες που έχουν τη διάθεση να μάθουν, να παίξουν και να δημιουργήσουν αντλώντας έμπνευση από τα μνημεία της Ακρόπολης.
Λεζάντες φωτογραφιών:
1. Allan Harris, visitor, 1978 (ysma.gr/focusing-on-restoration)
2. Σπύρος Ζαχαριάς, επισκέπτης, 2014 (ysma.gr/focusing-on-restoration)
3. Εκπαιδευτική εφαρμογή Κίονες και κιονόκρανα