Τα παραμύθια συντίθενται από αλλόκοτα υλικά. Αλληγορίες, συμβολισμούς, υπαινιγμούς, αφαιρέσεις, υπερβάσεις και ελλειπτικά σχήματα πλεγμένα πάνω σε έναν καμβά μαγείας. Τα παραμύθια κτίζονται από μια επικάλυψη ψέματος που κρύβει (και αποκαλύπτει) ένα υπόστρωμα αλήθειας. Τα παραμύθια απευθύνονται στη φαντασία χρησιμοποιώντας σχήματα τής λογικής. Όλα τα παραπάνω θυμίζουν όμως και τη φωτογραφία. Κάθε φωτογραφία. Αφού κάθε φωτογραφία είναι ένα παραμύθι. Που δείχνει όσα η λογική καταλαβαίνει και υπονοεί όσα η φαντασία γεννάειΗ Julia Margaret Cameron έλεγε παραμύθια στα παιδιά της. Για την προγιαγιά της που ήταν στην αυλή τής Μαρίας Αντουανέτας ή για τον πατέρα της που πολεμούσε με τους λογχοφόρους τής Βεγγάλης. Κι ύστερα ανακάλυψε το μεγάλο παραμύθι τής τέχνης. Τής ζωγραφικής και τής ποίησης. Ο Λάνσελοτ και η Γκουινεβίαρ, η Οφηλία και ο Άμλετ μαζί με τις αλλόκοσμες ζωγραφικές μορφές των προραφαηλιτών φίλων της έγιναν ο ονειρικός και ταυτόχρονα πραγματικός κόσμος της. Κι ύστερα ανακάλυψε ότι ο φωτογραφικός φακός της μπορούσε να μιλήσει κι αυτός για τέτοιες ιστορίες. Και ότι οι οικείοι της ίσως να ήταν μετενσαρκώσεις των ηρώων που κατοικούσαν στα όνειρά της. Κι ύστερα πήγε στην Ιταλία και ανακάλυψε ότι μερικούς αιώνες πιο πριν, σε μια περιοχή που έκλεινε στις πλευρές του την Τοσκάνη και την Ούμπρια, κάποιοι ζωγράφοι είχαν μεταμορφώσει Θεούς, Παναγίες και Αγίους σε ήρωες δικών τους παραμυθιών. Το 1865, η Julia Margaret Cameron φωτογράφισε τη δική της Αγία Οικογένεια. Την έκλεισε σε έναν νοητό κύκλο. Κύκλο που σχηματίζουν τα ίδια τα πρόσωπα, το σκοτάδι και το φως. Φωλιά και φυλακή. Η ιερότητα αντλείται από το ένα, το πρώτο, το υπέροχο παραμύθι. Αλλά μεταμορφώνεται σε αιώνιο σύμβολο, όπου η φάτνη ενυπάρχει σαν ανάμνηση. Τα πρόσωπα είμαστε εμείς, εσείς, χτες, σήμερα και πάντα. Το παραμύθι μιας κρύας νύχτας τής Βηθλεέμ έδωσε τη θέση του σε ένα άλλο παραμύθι, αυτό τής φωτογραφίας, με τη δύναμη που έχει ο χώρος τής φαντασίας, ο κόσμος τής τέχνης, η επικράτεια των ονείρων, να εναλλάσσουν τις μορφές και να είναι ταυτόχρονα άλλο και ίδιο.

 Η Julia Margaret Cameron γεννήθηκε στην Κεϋλάνη (1815), έζησε στην Αγγλία και πέθανε στην Κεϋλάνη (1879). Παντρεύτηκε, έκανε πολλά παιδιά, συναναστράφηκε διάσημους ζωγράφους και ποιητές τής εποχής της, μέχρι τη μέρα που σε ώριμη πια ηλικία ανακάλυψε τη νέα τότε τέχνη τής φωτογραφίας. Τα τελευταία δεκάξι χρόνια τής ζωής της τα αφιέρωσε σ' αυτήν και άφησε πίσω της το πρώτο σημαντικό και συγκροτημένο καλλιτεχνικό φωτογραφικό έργο τής ιστορίας. 

Πλάτων Ριβέλλης (ΒΗΜΑ)

Πρόσφατα Άρθρα

Editor's choice (01 Ιαν 2026)

In the spirit of renewal and transformation, may you find strength in your vulnerabilities, wisdom in your experiences, and serenity in the present moment. May this new year be a chapter of...

Editor's choice (22 Δεκ 2025)

Το φως της Βηθλεέμ ανατέμνει άλλη μια φορά το φθαρμένο χρόνο σε λεπτά ονείρων σε δευτερόλεπτα πόθων που ερωτοτροπούν τώρα με τις φωτεινές υπάρξεις μας Τώρα αγαπάμε τις έγνοιες των φίλων...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (16 Δεκ 2025)

Στον Έβρο υπάρχει μια μακρά παράδοση που δεν φωτογραφίζεται εύκολα. Δεν είναι τα τοπία, ούτε τα κλασικά “must-see”. Είναι οι χώροι δουλειάς, οι μηχανές που δεν σταματούν, οι άνθρωποι που παράγουν,...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (16 Δεκ 2025)

Η Αθήνα υποδέχεται ένα νέο χώρο πολιτισμού. Είναι οι "Μούσες", στην Κυψέλη, το νέο δημιούργημα του Γιώργου Κόρδη. Ενα θαυμάσιο διώροφο του προπολεμικού μοντερνισμού, στην οδό Σποργίλου, πολύ κοντά...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (15 Δεκ 2025)

Η έκθεση Εκτός Πλαισίου περιλαμβάνει εικαστικά έργα έξι δημιουργών, με κοινό στοιχείο την πειραματική διάθεση με την οποία αντιμετωπίζουν τη φωτογραφία, αξιοποιώντας εναλλακτικές τεχνικές στη...

Book Reviews (12 Δεκ 2025)

Το MedPhoto Festival και ο πολιτιστικός οργανισμός KOLEKTIV8 παρουσιάζουν την Πέμπτη 18 Δεκεμβρίου, στο ΡΟΜΑΝΤΣΟ, τον δίγλωσσο, συλλογικό τόμο Depression Era: Ένας συλλογικός φακός στην εποχή της...

News (12 Δεκ 2025)

In contACT παρουσιάζει τo Festival "DigiMates – Virtual Art Spaces", ένα διήμερο αφιερωμένο στη σύγχρονη ψηφιακή δημιουργία και στη διασύνδεση κοινοτήτων μέσα από την τεχνολογία. Το φεστιβάλ...

Book Reviews (11 Δεκ 2025)

Η πρώτη αθηναϊκή παρουσίαση του βιβλίου ASNAM του Georges Salameh στο χώρο TAVROS την Τετάρτη 17 Δεκεμβρίου και ώρα 19:00, με την επιμελήτρια Νατάσσα Χριστιά και τη...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (11 Δεκ 2025)

Τα “Δέντρα του Χειμώνα” είναι ο τίτλος της ατομικής έκθεσης Φωτογραφίας του Ηλία Δημητρίου που λαμβάνει χώρα στη Λέσχη Πολιτισμού Φλώρινας από τις 16 έως τις 24  Δεκεμβρίου. Είναι...

Book Reviews (07 Δεκ 2025)

Ο ανεξάρτητος καλλιτεχνικός χώρος ZOETROPE ATHENS σας προσκαλεί στην παρουσίαση του φωτογραφικού βιβλίου «ΑΝΘΟΤΑΞΙΕΣ - INFLORESCENCES», το Σάββατο 13 Δεκεμβρίου στις 18:30, στην οδό Κιμώλου 17...

Book Reviews (07 Δεκ 2025)

[…] Η επισκόπηση του Ξηρού εν τέλει χαρτογραφεί, με φαινομενικά τοπογραφική διάθεση, σημεία υπαρκτά, με ακριβείς χωροχρονικές συντεταγμένες. Περισσότερο ακόμη, σκιαγραφεί ένα αδρό πορτρέτο της...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (02 Δεκ 2025)

Στην έκθεση "Αντανακλάσεις στην Κυανή Μνήμη", της Κατερίνας Μαυροπούλου, παρουσιάζονται κυανοτυπίες της ομότιτλης φωτογραφικής σειράς, η οποία διερευνά την εύθραυστη σχέση μνήμης, λήθης και...