Στο τελευταίο τεύχος του περιοδικού Camera Work, που διηύθυνε ο Alfred Stieglitz από το 1903 έως το 1917, ένας πρωτοεμφανιζόμενος τότε στο ευρύτερο κοινό φωτογράφος ηλικίας 27 ετών, ήρθε να ταράξει τα φωτογραφικά νερά και το όνομά του να συνδεθεί με τη γέννηση του μοντερνισμού και της λεγόμενης άμεσης, καθαρής (straight) φωτογραφίας. Έτσι με την παρουσίαση του Paul Strand, το κύκνειο άσμα του περιοδικού έμελλε κατά σύμπτωση να σηματοδοτήσει τη γέφυρα και το πέρασμα από τον πικτοριαλισμό στη νέα φωτογραφία.

 Τα πορτραίτα, ήταν από τα προσφιλή θέματα που απασχόλησαν τον Strand σε όλη τη διάρκεια της πορείας του και αρκετά από αυτά κατέχουν κορυφαίες θέσεις στην ιστορία της Φωτογραφίας. Μεταξύ αυτών, στην ύπαιθρο της Γαλλίας, το πορτραίτο του νεαρού αγοριού - άνδρα που κοιτάζει απευθείας με ύφος σοβαρό και αυστηρό το φωτογράφο και εμάς, με ένα βλέμμα διεισδυτικό που μας διαπερνάει.

 Πολλά θα μπορούσαμε να αναφέρουμε για τα πορτραίτα του Strand (και γενικότερα για το πορτραίτο), θα πάρουμε αφορμή όμως να πούμε ότι και οι μέτριοι καλλιτέχνες δημιουργούν με το έργο τους ένα προσωπικό κόσμο, οι μεγάλοι όμως αγγίζουν την ουσία των πραγμάτων. Επίσης, με αφορμή τη λεζάντα της φωτογραφίας (Νεαρό αγόρι-1951), ότι τους φωτογράφους δεν τους ενδιαφέρει κατά κανόνα το πρόσωπο, δηλ. η ταυτότητα του φωτογραφιζόμενου. Δεν κάνουν (συνήθως) πορτραίτα κάποιου διάσημου, πράγμα που θα έδινε κύρος και «βάρος» στη φωτογραφία, κάτι που η ίδια πιθανώς δεν θα είχε. Η φωτογραφία ενός αγνώστου υπάρχει μόνο με φωτογραφικούς όρους. Στην ουσία δεν ενδιαφέρει ούτε η χρονολογία. Το επιτυχημένο φωτογραφικά πορτραίτο είναι έξω από το χρόνο, μπορούσε να είχε γίνει και χθες, και επειδή ακριβώς είναι έξω από το χρόνο, θα παραμένει διαχρονικά σπουδαίο.

 Για το τι είναι όμως ένα καλό πορτραίτο, νομίζω ότι τίποτα δεν μπορεί να το περιγράψει καλύτερα, λιτά και κυριολεκτικά, από τα λόγια του ίδιου του Strand: «Επιτυχημένο πορτραίτο είναι το πρόσωπο κάποιου που δε θα μπορείς να ξεχάσεις ποτέ».

© Paul Strand: Νεαρό αγόρι, 1951

Πρόσφατα Άρθρα

Book Reviews (13 Μάι 2024)

Αθήνα – L'Aquila. Μια συζήτηση για το βίωμα δύο πόλεων, μέσα από την περιπατητική εμπειρία, το βλέμμα στραμμένο στο αίσθημα της οικειότητας και την επαναδιαπραγμάτευση με τα ίχνη της...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (09 Μάι 2024)

Η Ελληνική Φωτογραφική Εταιρεία Ηρακλείου (Ε.Φ.Ε.Η.), φιλοξενεί τη φωτογραφική έκθεση του μέλους της, Σοφοκλή Καλυκάκη, με τίτλο "Απομεινάρια Οραμάτων", στην Αίθουσα Τέχνης, στον ημιώροφο της Δουκός...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (09 Μάι 2024)

Ο Φωτογραφικός Σύλλογος Ανδριανούπολης και το Κέντρο Δημιουργικής Φωτογραφίας Θράκης σας προσκαλούν στα εγκαίνια μιας ξεχωριστής Ομαδικής Έκθεσης Φωτογραφίας, με τίτλο: «ΡΟΔΟΠΗ: Μια οροσειρά...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (09 Μάι 2024)

 Η FokiaNou Art Space παρουσιάζει την διατομική έκθεση "Fluidity" με έργα της Μαρίας Μπουρμπού και του Διονύσιου Παππά. Οι δύο καλλιτέχνες διατρέχουν απρόσκοπτα τα πεδία της πραγματικότητας...

News (09 Μάι 2024)

Αποτελεί χαρά και τιμή για τους διοργανωτές η επίσημη ανακοίνωση των αποτελεσμάτων του διεθνούς διαγωνισμού Portrait World και μάλιστα του μεγάλου νικητή, των νικητών των επιμέρους κατηγοριών και...

News (26 Απρ 2024)

 Η Nikon είναι στην εξαιρετικά ευχάριστη θέση να ανακοινώσει την κατάκτηση βραβείων σε τέσσερις κατηγορίες στα φετινά TIPA World Awards. Η πιο πρόσφατη φωτογραφική μηχανή mirrorless της...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (24 Απρ 2024)

Μία ξεχωριστή έκθεση φωτογραφίας παρουσιάζεται στον χώρο της «Stereosis» στη Θεσσαλονίκη. Η ελληνογαλλίδα φωτογράφος Άρτεμις Πυρπύλη, μακριά από την κλασική έκθεση στο...

Book Reviews (23 Απρ 2024)

Το Photometria International Photography Festival είναι στην ευχάριστη θέση να ανακοινώσει τα αποτελέσματα του διαγωνισμού Photometria ΦΩΤΟBOOK 2024. 
Τα επιλεγμένα βιβλία θα παρουσιαστούν στο...

Book Reviews (23 Απρ 2024)

Την Τετάρτη 24 Απριλίου, στις 20:30 η Αλυσίδα Πολιτισμού IANOS και οι εκδόσεις της Εστίας, διοργανώνουν παρουσίαση του βιβλίου του  Άρι Γεωργίου, με τίτλο «Εντός εκτός και επί τα...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (23 Απρ 2024)

Την Πέμπτη 16 Μαΐου 2024, στην Gallery Della Rounick θα εγκαινιαστεί η έκθεση με τίτλο "Common (?) People", μία συνάντηση γλυπτικής και φωτογραφίας, με φόντο το γυμνό ανθρώπινο σώμα. Η Ισμήνη...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (23 Απρ 2024)

Το Φωτογραφικό Φεστιβάλ Αγρινίου Photopolis, στο πλαίσιο των προφεστιβαλιών εκδηλώσεων 2024, διοργανώνει έκθεση φωτογραφίας με θέμα: "Γονεϊκότητες/Parenthoods" η οποία θα φιλοξενηθεί στο Μουσείο...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (09 Απρ 2024)

Την Τρίτη 23 Απριλίου η γκαλερί “7” παρουσιάζει την έκθεση φωτογραφίας του ΑΚΗ ΔΕΤΣΗ με τίτλο “Αποτύπωμα” . “Η φωτογραφία ως σημαίνουσα επιφάνεια είναι μια αντίληψη στη θεωρία...