Σήμερα είπα να βάλω μια άσπρη μπλούζα, ένα μπλε τζιν, πράσινα παπούτσια και άσπρες κάλτσες. Κοιτώντας το είδωλο μου στον καθρέφτη διαπίστωσα ότι το παπούτσι μαγνήτιζε το βλέμμα μου. Ήταν τόσο έντονο αυτό το πράσινο, τόσο κορεσμένο που έπεφτε πάνω από το μπλε του παντελονιού δημιουργώντας σύγχυση στις αισθήσεις μου. Ίσως ένα πιο ψυχρό πράσινο να έδενε σωστότερα. Ήταν κι αυτή η άσπρη κάλτσα που έδινε έμφαση σε αυτό που ακολουθούσε διαχωρίζοντας τα επίπεδα. 

Κι όμως δεν μιλώ για στιλιστικές επιλογές ένδυσης. Προσπαθώ να αξιολογήσω τις χρωματικές αποχρώσεις του κάδρου μου. Το μπλε παράθυρο πάνω στον άσπρο τοίχο και την πράσινη γλάστρα πιο κάτω. Δεν ήταν ακριβώς πράσινη, ήταν ένα λαχανί που δεν έδενε στις ψυχρές και κορεσμένες αποχρώσεις του κυκλαδίτικου σπιτιού. Ήθελα κάτι άλλο εκεί για να με κάνει να αισθανθώ όμορφα. 

«Αισθανθώ»: το πρώτο πράγμα που συμβαίνει όταν κοιτάζεις τις χροιές είναι τα συναισθήματα που δημιουργούν οι συνδυασμοί τους. Άλλωστε, στην ψυχολογία το κάθε χρώμα είναι συσχετισμένο με συγκεκριμένα συναισθήματα. Κίτρινο για θυμό ή κίνδυνο. Κόκκινο για ερωτισμό ή ένταση. Μπλε για ηρεμία ή παγωνιά κλπ. Πολλές οι απόψεις και οι θεωρίες αλλά το μόνο σίγουρο είναι ότι το χρώμα συνδέεται άμεσα με την αντίληψη της πραγματικότητας και με τις αντιδράσεις που ακούσια διενεργούμε ως αποτέλεσμα της προσλαμβανόμενης εικόνας. Αντιδράσεις αυτόματες, περασμένες στον έλικα της ύπαρξής μας. 

Πώς λοιπόν, ένα τόσο ισχυρό εργαλείο να μείνει απέξω από την φωτογραφική τέχνη και την θεωρία γύρω από αυτή; Δεν γίνεται. Όπως η φόρμα, τα αντικείμενα, οι άνθρωποι και όλα τα στοιχεία που συνθέτουν μια φωτογραφία, έτσι και το χρώμα κάνει αισθητή την παρουσία του και μάλιστα στον μεγαλύτερο βαθμό. Τα έντονα κορεσμένα χρώματα κλειδώνουν τη ματιά μας, ενώ τα πιο ήπια χρώματα προκαλούν συναισθηματική γαλήνη. Τα αντίθετα χρώματα δημιουργούν ένταση ενώ τα συγγενεύοντα δημιουργούν την αίσθηση της συμφωνίας. 

Η ασπρόμαυρη φωτογραφία έχει να παλέψει με το περιεχόμενο και τη φόρμα. Η έγχρωμη φωτογραφία έχει να παλέψει με το γινόμενο αυτών επί των χιλιάδων χρωμάτων.  Οι συνδυασμοί πολλοί και η επιτυχία πιο δύσκολη. Όταν όμως γίνει καλά, τότε η ασπρόμαυρη φωτογραφία είναι φτωχή και ζηλεύει το χρώμα και τη δυναμική που αυτό προσθέτει. 

Από την άλλη κάποιοι διατείνονται ότι μία φωτογραφία είναι καλή ανεξάρτητα από το αν είναι έγχρωμη ή ασπρόμαυρη. Διακρίνω μια σωστή βάση σε αυτό τον συλλογισμό. Αρα, τι ισχύει τελικά; Επηρεάζει το χρώμα το αποτέλεσμα και σε ποιο βαθμό; Θα μπορούσαμε να απαντήσουμε ότι μια καλή φωτογραφία θα γίνει καλύτερη όταν τα χρώματα της συνάδουν με αυτό που προσπαθεί να πει, ενώ θα γίνει χειρότερη όταν τα χρώματα είναι απαθή ή δεν προσυπογράφουν το νόημα της. 

Μια καλή νυχτερινή φωτογραφία, για παράδειγμα, από μόνη της δεν έχει χρώματα. Η απουσία του φυσικού φωτισμού της στερεί τις κορεσμένες αποχρώσεις ενώ όλα τείνουν να γίνουν παραλλαγές του μαύρου και του κίτρινου. Σε τέτοιες περιπτώσεις δεν έχει νόημα να προσπαθήσεις να τονίσεις το χρώμα. Συνήθως, η αφαίρεσή του λειτουργεί θετικά ή ουδέτερα στο καλλιτεχνικό αποτέλεσμα. Ένα φορμαλιστικό κυκλαδίτικο τοπίο από την άλλη είναι ήδη δυνατό χωρίς χρώμα αλλά η προσθήκη του μπλε τονίζει το αποτέλεσμα και επισφραγίζει την επιτυχία. 

Η αξιολόγηση της χρήσης ή μη του ασπρόμαυρου εφέ θα πρέπει να εξετάζεται κάθε φορά μετά τη λήψη. Κάποτε έπρεπε να αποφασίζουν οι φωτογράφοι πριν τη εξόρμησή τους αν θα τραβήξουν έγχρωμα ή ασπρόμαυρα. Σήμερα που η τεχνολογία μας δίνει τη δυνατότητα της εκ των υστέρων μετατροπής της φωτογραφίας, γιατί κουράζουμε τη σκέψη μας με αυτό το αμφιλεγόμενο δίλημμα; 

Πρόσφατα Άρθρα

News (14 Οκτ 2019)

Η έκθεση φωτογραφίας του Φωκίωνα Ζησιάδη «Παγετώνες. Από τη  Γένεση στην Εξαΰλωση», είναι ένα ταξίδι στη Γροιλανδία, μια πρόσκληση στο  απόκοσμο τοπίο της Αρκτικής και το μεγαλείο των σε...

News (14 Οκτ 2019)

 Την Κυριακή 27 Οκτωβρίου 2019 στις 19.00 στην αίθουσα Εκθέσεων του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Κέντρου Δελφών στους Δελφούς θα πραγματοποιηθούν τα εγκαίνια της Έκθεσης Φωτογραφίας με...

News (14 Οκτ 2019)

Το Κέντρο Δημιουργικής Φωτογραφίας Θράκης με υπερηφάνεια ανακοινώνει την υποστήριξη, της καλλιτεχνικής - φωτογραφικής προσπάθειας των Art Traces. Έχοντας ως βασικό σκοπό μας, την προβολή, την...

News (11 Οκτ 2019)

Η iFocus Photo Gallery & και οι εκδόσεις ΤΟΠΟΣ παρουσιάζουν τo τελευταίο φωτογραφικό έργο του Ανδρέα Ζαχαράτου THE GREEK ICON για πρώτη φορά στην Αθήνα στις 8-18 Νοεμβρίου 2019. Η επιμελήτρια...

My Portfolio (10 Οκτ 2019)

 Η εικοσάχρονη επαφή μου με την Κρήτη και ιδιαίτερα με τα Χανιά είναι πρωτίστως ένα ψυχικό βίωμα, ένα έντονο συναισθηματικό ταξίδι. Οι σχέσεις με τους σημαντικούς Άλλους, ο έρωτας, οι φιλίες, η...

News (10 Οκτ 2019)

Η φωτογραφική ομάδα “Αμπάριζα” πραγματοποιεί έκθεση φωτογραφίας 18-20 Οκτωβρίου 2019  στο Πολιτιστικό Κέντρο Καμίνι,  (Ρεθύμνης 36 & Καψάλη 14, Γαλάτσι). Κατά τη διάρκεια της...

News (10 Οκτ 2019)

Η Ορθόδοξος Ακαδημία Κρήτης με αφορμή την ανακήρυξη του 2019 ως «Έτους Ερωτόκριτου» και συμμετέχοντας στις εορταστικές εκδηλώσεις, σε συνεργασία με τον Παγκρήτιο Σύλλογο Εικαστικών Δημιουργών...

News (09 Οκτ 2019)

“The only real valuable thing is intuition” Albert Einstein    INTUITION is part of the MoPP2019 (Months of Photography Pafos) program of events. It started in 2018 as a photography...

Education (08 Οκτ 2019)

 Ο August Sander γεννήθηκε στο Herdorf της επαρχίας του Ρήνου, στις 17 Νοεμβρίου 1876. Η οικογένειά του απείχε από το να είναι ευκατάστατη. Ο πατέρας του ήταν...

News (08 Οκτ 2019)

Η αστική περιπλάνηση και η σε πραγματικό χρόνο αποτύπωση αυθόρμητων καθημερινών - με την πρώτη ματιά ίσως ασήμαντων - δημόσιων στιγμών, αποτελούν την ουσία και φιλοσοφία της φωτογραφίας δρόμου...

Education (07 Οκτ 2019)

Η Debbie Fleming Caffery, η οποία γεννήθηκε το 1948 στη Νέα Iberia, μια μικρή πόλη στην ευρύτερη περιοχή του Bayou Teche της Λουϊζιάνα, είναι μια ενδιαφέρουσα περίπτωση...

News (07 Οκτ 2019)

 Την Πέμπτη 10 Οκτωβρίου, στις 8 μμ., στο Μουσείο Μπενάκη / Πειραιώς 138, εγκαινιάζεται η ατομική φωτογραφική έκθεση του Βασίλη Βρεττού με τίτλο 23. 7. 2018. Η έκθεση θα διαρκέσει έως τις 8...