Aναρωτηθήκατε ποτέ γιατί τα παλιά και φθαρμένα αντικείμενα μας προκαλούν τόσο έντονη έλξη; Ερείπια, εγκαταλελειμμένα κτίρια, πολυκαιρισμένα αντικείμενα κλπ. καταλαμβάνουν αδιαμφισβήτητα σημαντικό χώρο στο μυαλό μας έτσι δεν είναι; Και με τους ανθρώπους; Τι γίνεται με αυτούς;

Προσπαθώντας να απαντήσω στη συγκεκριμένη ερώτηση, σκέφτομαι το πως μπορεί να διαχειριζόμαστε γενικά τους ανθρώπους ως φωτογραφικό θέμα. Υπάρχει άραγε κάποια μέθοδος που πρέπει να ακολουθήσουμε προκειμένου να φωτογραφίσουμε το ανθρώπινο υποκείμενο; Είμαστε πλήρως συνειδητοποιημένοι για το τι κάνουμε, όταν στρέφουμε το φακό μας πάνω του; Παρά τις διάφορες τυπικές απαντήσεις που κατά καιρούς δίνονται, ο καθένας από εμάς καλείται να παλέψει μόνος του για να ανακαλύψει κάποιο νόημα πίσω απ' όλα αυτά. Μοιάζει με μια διαδικασία αυτοπραγμάτωσης και αποδοχής των πιο σκοτεινών επιθυμιών μας, που παραμένουν κρυμμένες στα βάθη των εικόνων που παράγουμε.

stratoudakis1

Copyright: John Stratoudakis 2011

Μιλώντας για το φιλμ Stalker του Andrei Tarkovsky, ο κριτικός και ψυχααλυτής Slavoj Zizek υπογραμμίζει: "Χρειαζόμαστε τη δικαιολογία του φανταστικού για να οργανώσουμε τον εαυτό μας, αυτό που είμαστε πραγματικά. Το Stalker είναι ένα φιλμ σχετικά με τη Zώνη, έναν χώρο απαγορευμένο, γεμάτο απομεινάρια ενός εξωγήινου πολιτισμού που μας επισκέφτηκε κάποια στιγμή. Οι Stalkers είναι άνθρωποι που εξειδικεύονται στο να οδηγούν παράνομα διάφορους ξένους που επιθυμούν να επισκεφτούν τη Ζώνη, η οποία είναι γεμάτη από διάφορα μαγικά αντικείμενα. Κυριότερο όλων είναι το "δωμάτιο", στη μέση αυτής της περιοχής, όπου λέγεται ότι υλοποιεί όλες τις επιθυμίες. Σε αυτό το δωμάτιο, επιθυμίες και ανομολόγητες ευχές υλοποιούνται υπό τον όρο ότι μπορούμε να τις οριοθετήσουμε, κάτι που φυσικά είναι αδύνατο."

stratoudakis2

Copyright: John Stratoudakis 2011

Το 2011, έκανα μια εργασία για έναν άστεγο άντρα που ζούσε (ίσως ζει ακόμα) σε ένα παλιό νεκροταφείο. Στην καθημερινότητά του καθοδηγούσε επισκέπτες που ήθελαν να βρούν κάποιο συγκεκριμένο σημείο του νεκροταφείου, αποσκοπώντας σε κάποια υλική ανταμοιβή. Σαν τον ήρωα του Tarkovsky, αυτός ο άστεγος stalker, ήταν ο ανεπίσημος οδηγός για όποιον ήθελε να εκπληρώσει μια προσωπική εξομολόγηση.

Δεν ήξερα ακριβώς πως να προσεγγίσω ένα τέτοιο θέμα εκείνο τον καιρό. Για την ακρίβεια, είχα αυτή τη ρομαντική ένταση, όπως πολλοί από εμάς που κρατάμε κάμερα στα χέρια, να φωτογραφίσω κάτι σημαντικό, κάτι ζωντανό. Και τι πιο ζωντανό από ένα ανθρώπινο ον;

stratoudakis3

Copyright: John Stratoudakis 2011

Χρόνια μετά, συνειδητοποίησα ότι ασυναίσθητα είχα χρησιμοποιήσει την υλική υπόσταση της προ-αφηγηματικής πυκνότητας του χρόνου. Φωτογράφισα πράγματα κι αντικείμενα σαν ενδείκτες του χρόνου. Παλιά μάρμαρα βυθισμένα στο βρόχινο νερό, ξεχασμένα αντικείμενα εδώ κι εκεί, φύλλα και κλαδιά, ακόμα κι ένα πολυκαιρισμένο κρανίο, το οποίο ανήκε στον πατέρα του ήρωά μου, ο οποίος είχε θαφτεί κι αυτός στο ίδιο νεκροταφείο. Υπάρχουν φορές που νιώθω ενοχές σκεπτόμενος την πιθανότητα να αναζητούσα να βρω τρόπο να εστιάσω στη σήψη που ήταν έκδηλη στο σώμα αυτού του άντρα. Αναρωτιέμαι επίσης μήπως προσπάθησα να τον αποτυπώσω ως μια δική μου προβολή για το χρόνο, ακολουθώντας -χωρίς να το ξέρω- τον τρόπο απεικόνισης του τυπικού Ταρκοφσκικού υποκειμένου, το οποίο όταν προσεύχεται δεν κοιτάζει επάνω, αλλά κάτω.

stratoudakis4

Copyright: John Stratoudakis 2011

Ο Zizek συνεχίζει: "Είναι αυτή η αποσύνθεση της ίδιας της υλικότητας της Πραγματικότητας που παρέχει πνευματικό βάθος. Ο χρόνος δεν είναι ένα ουδέτερο μέσο στο οποίο συμβαίνουν διάφορα. Αισθανόμαστε την πυκνότητα του ίδιου του χρόνου."

stratoudakis5

Copyright: John Stratoudakis 2011

Στην τελευταία σκηνή της ταινίας Blade Runner, ο Rutger Hauer λέει: "Όλες αυτές οι στιγμές θα χαθούν στο χρόνο, σαν τα δάκρυα στη βροχή."

Πρόσφατα Άρθρα

Exodus (09 Αυγ 2022)

Εδώ και τρία χρόνια διοργανώνεται στην Ιθάκη, από την ομάδα return2ithaca σε συνεργασία με το Δήμο Ιθάκης και την Περιφερειακή Ένωση Δήμων Ιονίων Νήσων, ένα μοναδικό στην Ελλάδα,...

Exodus (09 Αυγ 2022)

Σε μια πρόσφατη επίσκεψή μου στο ναό του Ιμπρεσιονισμού, στο Μουσείο d’Orsay, ξαφνιάστηκα ευχάριστα όταν είδα να εκτίθενται σε μια περιοδική έκθεση (08 Ιουλίου ως 04 Σεπτεμβρίου, 2022) φωτογραφίες...

Exodus (08 Αυγ 2022)

 Στην πρώτη αναδρομική έκθεση για τον Πέτερ Λίντμπεργκ στη Γαλλία μετά τον θάνατό του τον Σεπτέμβριο του 2019, το Pavillon Populaire στο Μονπελιέ αναδεικνύει τις επιρροές και εμπνεύσεις...

News (08 Αυγ 2022)

To iFocus.gr σχεδίασε και κατασκεύασε την ιστοσελίδα τής φωτογράφου Βάλιας Γκέντσου. Με ιδιαίτερη χαρά παρουσιάζουμε το Valiagentsou.com στη φωτογραφική κοινότητα. Η ιστοσελίδα (website) είναι...

Exodus (08 Αυγ 2022)

Τι κάνει μια φωτογραφία να ξεχωρίζει από τα εκατομμύρια που δημιουργούνται, καταναλώνονται και μοιράζονται καθημερινά; Η Radical Imagination: Seven International Women Photographers παρουσιάζει...

Exodus (08 Αυγ 2022)

Ανακαλύψτε την έκθεση Aqua Mater του Γαλλοβραζιλιάνου φωτογράφου Sebastiao Salgado στην καρδιά ενός μνημειώδους περιπτέρου από μπαμπού που σχεδιάστηκε από τον Κολομβιανό αρχιτέκτονα Simon Velez. Η...

Exodus (05 Αυγ 2022)

Φωτογράφος δρόμου. Φωτογράφος μόδας. Ζωγράφος. Γραφίστας. Kαλλιτέχνης αφηρημένης τέχνης. Συγγραφέας. Κινηματογραφιστής, Book maker κ.α. Λίγοι έχουν ασχοληθεί με τόσους τομείς της τέχνης και του...

Exodus (05 Αυγ 2022)

 Με καταγωγή από την Αρλ, ο Lucien Clergue ξεκίνησε την καριέρα του σε νεαρή ηλικία. Η συνάντηση με τον Πικάσο και τον Κοκτώ τον οδήγησε σε πολυάριθμες συνεργασίες και του άνοιξε πόρτες. Ήδη...

Exodus (04 Αυγ 2022)

 Από τις 25 Ιουλίου μέχρι και τις 14 Αυγούστου το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος παρουσιάζει στο Αριστερό Παρασκήνιο της Αίθουσας Σταύρος Νιάρχος το LAPSE των Σταύρου Γασπαράτου και...

Exodus (04 Αυγ 2022)

Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Χανίων με την υποστήριξη και την συνεργασία της Περιφέρειας Κρήτης, του Δήμου Χανίων και της ΚΕΠΠΕΔΗΧ-ΚΑΜ παρουσιάζει στο Κέντρο Αρχιτεκτονικής...

Exodus (04 Αυγ 2022)

Το Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς με αφορμή τη συμπλήρωση 100 χρόνων από τη Μικρασιατική Καταστροφή εγκαινίασε στις 27 Ιουλίου την περιοδική έκθεση με τίτλο «Απέναντι» που...

Exodus (03 Αυγ 2022)

Επιλεγμένες από τον Henri Cartier-Bresson (1908-2004) προς το τέλος της ζωής του, οι φωτογραφίες στο The Landscape Experience δείχνουν τον καλλιτέχνη να προσεγγίζει ένα στοιχείο που δεν είναι απλώς...