Η σιωπή τής φωτογραφίας

-Η φωτογραφία μιλάει με τη σιωπή της. Αυτή η πρωταρχική αρετή και δύναμή της τείνει να λησμονηθεί. Η φωτογραφία σαν βουβή που είναι δεν μπορεί ούτε να φλυαρεί ούτε να φωνάζει. Για να μπορέσει να πει, ή καλύτερα να ψιθυρίσει, κάτι, πρέπει πρώτον να νιώσει έντονη την ανάγκη - αφού απαιτείται προσπάθεια για να παραβιάσει τη σιωπή της - και δεύτερον να βρει τον λιτότερο και αποτελεσματικότερο τρόπο για να το πετύχει.

Η σιωπή τής φωτογραφίας

Η φωτογραφία μιλάει με τη σιωπή της. Αυτή η πρωταρχική αρετή και δύναμή της τείνει να λησμονηθεί. Η φωτογραφία σαν βουβή που είναι δεν μπορεί ούτε να φλυαρεί ούτε να φωνάζει. Για να μπορέσει να πει, ή καλύτερα να ψιθυρίσει, κάτι, πρέπει πρώτον να νιώσει έντονη την ανάγκη - αφού απαιτείται προσπάθεια για να παραβιάσει τη σιωπή της - και δεύτερον να βρει τον λιτότερο και αποτελεσματικότερο τρόπο για να το πετύχει. Επειδή μάλιστα αυτή η υπόγεια διατύπωση τού λόγου της δεν επιδέχεται επεξηγήσεις, επιβάλλεται η έκφρασή της να χαρακτηρίζεται από μεγάλη ακρίβεια, αλλά ταυτόχρονα και από μια πολυσημία που θα διευρύνει τις δυνατότητες επικοινωνίας της. Ο λόγος τής φωτογραφίας πρέπει να είναι σαν τον λόγο τής Πυθίας και τον λόγο τής Ποίησης. Για να το πετύχει αυτό η φωτογραφία έχει στο οπλοστάσιό της πολύ λίγα εφόδια. Όλα μάλιστα μοιάζουν τεχνικά και τεχνητά, ενώ είναι ουσιαστικά και εκφραστικά. Το κάδρο, η γωνία λήψης, η αφαίρεση, οι χώροι χωρίς πληροφορίες, και πάνω από όλα η μοναξιά και η σιωπή που συνοδεύουν κάθε φωτογραφία. Στις μέρες μας η σιωπή έχει πάψει να αποτελεί αρετή. Η αφαίρεση αντιμετωπίζεται σαν απειλή. Το κάδρο θεωρείται περιορισμός και αναχρονισμός. Η γωνία λήψης δεν πρέπει να φαίνεται καθοριστική, ακόμα και όταν είναι. Ο λόγος τής Πυθίας είναι ύποπτος. Οι πολυσημίες ενοχλούν, ενώ τα συνθήματα καθησυχάζουν. Πριμοδοτούνται οι κραυγές, τα μεγάλα μεγέθη, οι υπογραμμίσεις, το προφανές. Η σιωπή ξεχάστηκε γιατί ενοχλεί και προκαλεί αμηχανία. Η μοναξιά τής κάθε φωτογραφίας, που τόσο συχνά προδίδει τις αδυναμίες τού φωτογράφου, αντικαταστάθηκε από τις σειρές και τις ομοιογραφίες. Η ταυτολογία έγινε συνώνυμη τού περιεχομένου και η τυπολογία από στοιχείο φόρμας μετατράπηκε σε αυτονόητο στοιχείο ύφους. Στη μετάλλαξη αυτή συνέβαλε όλη η αντίστοιχη μετατόπιση τού κόσμου των εικόνων. Τής ζωγραφικής, τού κινηματογράφου, τής τηλεόρασης, τής διαφήμισης. Η φωτογραφία ακολούθησε και αυτή ξεχνώντας ότι για εκείνη η σιωπή, η ακρίβεια, η λιτότητα και η μοναχικότητα ήταν και είναι δομικά στοιχεία τής ταυτότητάς της. Το βέβαιο είναι ότι για να συνεχίσει να υπάρχει, αυτόνομη και συγκινητική, η φωτογραφία πρέπει να ανακαλύψει τη νέα της σιωπή, που θα γίνει αναγκαία και πάλι όταν το προφανές και το θορυβώδες την κουράσουν.

 (Περιοδικό "Φωτογράφος" 2000)

Πρόσφατα Άρθρα

News (12 Μάι 2021)

Την Πέμπτη 13 Μαΐου στις 7 μ.μ. ο Άγγελος Μπαλάτσας & Ηλίας Νόκας είναι οι φωτογράφοι που θα παρουσιάσει ο Πλάτων Ριβέλλης. Ο Πλάτων Ριβέλλης επιλέγει και παρουσιάζει σύγχρονους...

News (12 Μάι 2021)

Το φωτογραφικό φεστιβάλ Αγρινίου «Photopolis” υπό την Αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού και του Δήμου Αγρινίου, προγραμματίζει τις προφεστιβαλικές εκδηλώσεις 2021 σε εξωτερικό...

Agora (26 Απρ 2021)

 Η φωτογραφική μηχανή Polaroid Now είναι πλέον διαθέσιμη σε τρία νέα μοντέρνα χρώματα: ροζ, μέντα και ασπρόμαυρο. Επιλέξτε το χρώμα που ταιριάζει καλύτερα στον τρόπο ζωής σας και κρατήσετε...

Agora (23 Απρ 2021)

 Η κορεάτικη εταιρία κατασκευής οπτικών ειδών Samyang Co., Ltd., ανακοίνωσε σήμερα τον πρώτο ευρυγώνιο φακό αυτόματης εστίασης AF 12mm F2 E σχεδιασμένο για αισθητήρες μεγέθους...

News (23 Απρ 2021)

Έχοντας συναισθήματα χαράς και ελπίδας, οι διοργανωτές του 4ου Διεθνούς Φεστιβάλ Φωτογραφίας Εξωτερικού Χώρου “Photosphere” είναι στην ευχάριστη θέση να σας ανακοινώσουν ότι το φεστιβάλ θα...

News (22 Απρ 2021)

Οι συναντήσεις της Πέμπτης του Φωτογραφικού Κύκλου συνεχίζονται μέσω της πλατφόρμας zoom. Στις 22 Απριλίου 2021 στις 7μ.μ. παρουσιάζονται οι φωτογράφοι Νατάσσα Αγγιστριώτη και Παύλος...

News (19 Απρ 2021)

Το πρώτο Patras Art Festival θα διοργανωθεί στο Νότιο Πάρκο της Πάτρας, το καλοκαίρι από τις 5 ως τις 11 Ιουλίου. Το εργαστήρι Τεχνών Θέσπις, που έχει δημιουργήσει τον πολυχώρο ART...

News (15 Απρ 2021)

Το Διεθνές Φεστιβάλ Φωτογραφίας Εξωτερικού Χώρου “Photosphere”, που διοργανώνεται στην Ελλάδα και πραγματοποιείται στα νησιά Πάρος και Πάτμος, παρουσιάζει για δεύτερη φορά τη δράση με τίτλο...

News (13 Απρ 2021)

Η Ελληνοαμερικανική Ένωση σε συνεργασία με τον «Φωτογραφικό Κύκλο» παρουσιάζουν τις «Συναντήσεις της Πέμπτης» online και για τον Απρίλιο του 2021. Στις «Συναντήσεις της Πέμπτης», ο Πλάτων Ριβέλλης...

Agora (12 Απρ 2021)

 Επωφεληθείτε από την Πασχαλινή Προσφορά Cashback της ΝΙΚΟΝ με άμεση επιστροφή χρημάτων έως €350 σε αγορά συγκεκριμένων DSLR και mirrorless φωτογραφικών μηχανών Nikon, σε επιλεγμένα...

News (09 Απρ 2021)

Η ομάδα Greek Instagramers Events σε συνεργασία με τον Δήμο Πειραιά και το Destination Piraeus διοργανώνουν ανοιχτό διαγωνισμό φωτογραφίας με θέμα #My_Piraeus και προσκαλούν φωτογράφους κάθε...

News (07 Απρ 2021)

Κανένα ταξίδι δεν περιορίζεται στον εαυτό του. Εμπεριέχει πλήθος άλλων ταξιδιών. Ζοζέ Σαραμάγκου Ο IANOS, για τέταρτη συνεχή χρονιά, διοργανώνει Διαγωνισμό Διηγήματος και Φωτογραφίας με θέμα:...