Η φωτογραφία αγνοεί τι υπάρχει πίσω από την εικόνα της. Τι είναι όμως αυτό το 'πίσω'; Και γιατί, αφού θέλουμε τόσο διακαώς να δούμε, μένουμε μόνιμα προστατευμένοι 'μπροστά'

Υπάρχει μία ανεξέλεγκτη κατάσταση μέσα στον ανθρώπινο ψυχισμό. Ο βαθύτερος πυρήνας του ανθρώπινου ψυχισμού είναι η τρέλα. Αυτός ο πυρήνας βασίζεται στην πρωτογενή απόλαυση που προκύπτει από τη σχέση με τη μητέρα και το σώμα της. Είναι ένας κόσμος πλήρης αλλά εξωπραγματικός. Η τερατώδης πλευρά του ανθρώπου βρίσκεται σε αυτόν τον πυρήνα και επιτίθεται σε ό,τι απειλεί την πρωτογενή απόλαυση. Αυτή η απόλαυση περιστέλλεται με τον πολιτισμό και την εκπαίδευση ώστε να υπάρχει κοινωνική συνοχή. Ο πολιτισμός επιτρέπει την επιθυμία αντί της πρωταρχικής απόλαυσης, όμως με την επιθυμία πάντα κάτι μένει εκτός.

 

Η φωτογραφία δεν ξέρει να μας πει τι είναι αυτό που μας δίνει να δούμε"

Roland Barthes

 

Το κανονικό, το “φυσιολογικό” δεν είναι η φύση του ανθρώπου, αλλά η άμυνα εναντίον της αληθινής του φύσης, της τρέλας. Οι άνθρωποι διαρκώς παλεύουμε με την ουσία του εαυτού μας, όσο κι αν την αποφεύγουμε.  Αυτό ψάχνουμε στη φωτογραφία, να συλλάβουμε την αλήθεια, την ουσία. 

Η φωτογραφία αποσκοπεί όχι στη σύλληψη της πραγματικότητας αλλά στη σύλληψη εκείνου που δεν βλέπουμε, αυτού που βρίσκεται πέρα από την πραγματικότητα. Η φωτογραφική μηχανή είναι ένα όργανο σύλληψης του αόρατου και του άρρητου. Η φωτογραφία αποσυμπιέζει την ένταση του ψυχισμού μας, ενώ είναι φτιαγμένη και η ίδια από το υλικό του πρωτογενούς πυρήνα μας, την τρέλα. 

Η φωτογραφία φτιάχνει ένα συμβολικό παράθυρο για να κοιτάξουμε και την ίδια στιγμή το κλείνει. Η φωτογραφία γίνεται ένας τρόπος να δούμε κάτι παραπάνω, ενώ την ίδια στιγμή η εικόνα πέφτει μπροστά στα μάτια μας ως κουρτίνα ώστε να μη δούμε περισσότερα. Δεν βλέπουμε ό,τι θέλουμε αλλά ό,τι επιτρέπει ο ψυχισμός μας, διαφορετικά μπορεί να υπάρξει μεγάλο τίμημα. Ας θυμηθούμε στη Βίβλο, τη γυναίκα του Λωτ που όταν γυρνά και βλέπει το ζόφο που διαδραματίζεται πίσω της γίνεται στήλη άλατος, ή τον Οιδίποδα που μόλις αντικρίζει την πραγματικότητα της ζωής του δε θέλει να δει τίποτε άλλο και τυφλώνεται μόνος του.

 

Η φωτογραφία είναι εικόνα τρελή.

 

Roland Barthes

 

Κανονική φωτογραφία δεν υπήρξε ποτέ

 

Susan Sontag

Ο άνθρωπος δεν αναζήτησε ποτέ την κανονική φωτογραφία. Ο άνθρωπος αναζητά πάντα το έξω από το κανονικό που θα του δείξει αυτό που το κανονικό αδυνατεί. Ο άνθρωπος βγαίνοντας έξω από το κανονικό προχωρά στην επιστήμη, στην τέχνη, στη ζωή του. Έξω από το κανονικό ο άνθρωπος ονειρεύεται και ελπίζει.

Οι σκέψεις σταχυολογήθηκαν από την εξής πηγή:

Καγγελάρης, Φ. (2017). Homo Photographicus: Ψυχαναλυτικές και Φιλοσοφικές Διαστάσεις της Εικόνας. Θεσσαλονίκη: Ροπή.

Πρόσφατα Άρθρα

News (07 Αυγ 2020)

Το παραδοσιακό κατώι του “Ξωτικό wine&deli” στον Τριαντάρο Τήνου, μεταμορφώθηκε σε ένα νέο χώρο τέχνης, το “Ξωτικό art space”, που εγκαινιάζεται το Σάββατο, 8 Αυγούστου με μια αναδρομική έκθεση...

News (05 Αυγ 2020)

Το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης και ο Δήμος Ύδρας / Municipality of Hydra διοργανώνουν και παρουσιάζουν την έκθεση φωτογραφίας "Η Ύδρα για τον Mario Vitti. Γραφείο με θέα, φωτογραφίες 1948 –...

Education (03 Αυγ 2020)

Εκείνη την εποχή ανακάλυπτα τη Leica. 'Εβρισκα σ' αυτή τη μηχανή ένα τέλειο εργαλείο για γρήγορα σκίτσα και την εξάσκηση του βλέμματος πάνω στη ζωή. Πήγαινα σκαλίζοντας, δεν υπάρχει άλλη λέξη,...

News (03 Αυγ 2020)

ΑΝΟΙΧΤΗ ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ Προθεσμία υποβολής: Δευτέρα 3 Αυγούστου Το Ελληνικό Κέντρο Φωτογραφίας, στο πλαίσιο των δράσεών του για την...

News (03 Αυγ 2020)

Η πρώτη εκδήλωση στην Κορνάρου για το 2020 (καθυστερημένη λόγω των συνθηκών ) θα γίνει την Δευτέρα 10-8-20 στις 20:30 με καλεσμένο τον Σταύρο Σταματίου. Είναι χαρά μας που μετά από 4 χρόνια...

News (03 Αυγ 2020)

Φέτος αφήσαμε την καρδούλα μας για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά, να ταξιδέψει στα όμορφα μέρη της Παλαίρου. Ακολουθήσαμε με το βλέμμα μας το φυσικό φως, πειραματιστήκαμε με το τεχνητό, στροβιλιστήκαμε...

Presentation (30 Ιουλ 2020)

Μαμαδες αυτό που μας δένει με τις κόρες μας είναι οι διαφορές μας που πρέπει να αγαπήσουμε! Και έρχονται κάποιες στιγμές εκεί που δεν το περιμένεις να σε τραβήξουν απότομα από τα όνειρα και να σε...

News (28 Ιουλ 2020)

Από την Τρίτη, 28 Ιουλίου έως και την Κυριακή, 2 Αυγούστου το Φεστιβάλ Ρεματιάς 2020 φιλοξενεί το 6ο Our Festival: 6 μέρες γεμάτες θέατρο, μουσική, χορός, κουκλοθέατρο, video art, παιδικές...

News (28 Ιουλ 2020)

Το Κέντρο Δημιουργικής Φωτογραφίας Θράκης σας προσκαλεί στην έκθεση φωτογραφίας των μελών του, με τίτλο "Νύχτα". Συνεχίζοντας την δημιουργική του πορεία το Κέντρο Δημιουργικής Φωτογραφίας Θράκης,...

Workshops (27 Ιουλ 2020)

Σε αυτό το σεμινάριο φωτογραφίας δρόμου θα περιηγηθούμε σε επιλεγμένα μέρη της Αθήνας και θα φωτογραφίσουμε ξεφεύγοντας από τα στερεότυπα. Θα προσπαθήσουμε να διεισδύσουμε οπτικά πίσω από την κοινή...

News (27 Ιουλ 2020)

Πόσα πρόσωπα μπορείς να κοιτάξεις κατάματα όπως τον καθρέφτη σου, σε μία έκθεση φωτογραφίας; Σε ποιους τόπους απόκοσμους και κοσμικούς να περιπλανηθείς; Πόσες σχέσεις νομίζεις χωρούν σε ένα...

Workshops (23 Ιουλ 2020)

Θέμα του σεμιναρίου αυτού είναι η φωτογραφία γάμου, μέσα από μία μοντέρνα προσέγγιση. Το 3ήμερο διαδραστικό αυτό σεμινάριο φωτογραφίας απευθύνεται σε νέες και νέους επαγγελματίες του κλάδου ή...