Όλα ξεκινούν με την απώλεια και με ένα πένθος, το χωρισμό από τη μητέρα και το σώμα της. Οι εικόνες αποτελούν μία προσπάθεια να συμβολιστεί αυτός ο αρχικός χωρισμός και το πένθος που τον συνοδεύει. Κάθε απώλεια στη μετέπειτα ζωή έχει σημείο αναφοράς αυτό τον αρχικό χωρισμό. Όλες οι εικόνες εκπηγάζουν από το χωρισμό με τη μητέρα.

 Η ζωή είναι μια διαρκής εκπαίδευση στους αποχαιρετισμούς και τις απώλειες, ενώ ο άνθρωπος αναζητά το ανέφικτο, να μείνει πλήρης και αθάνατος. Ο άνθρωπος βγάζει φωτογραφίες γιατί βιώνει μία μόνιμη υπαρξιακή κατάθλιψη. Προσπαθεί να υποκαταστήσει την απώλεια με την εικόνα. Ο άνθρωπος φωτογραφίζει για να προστατευθεί πίσω από την ψευδαίσθηση ότι δε θα χάσει τίποτα, εφόσον παράγει διαρκώς και κυρίως ελέγχει έναν ολόκληρο κόσμο.

 Τον 19ο αιώνα, τον αιώνα της φωτογραφίας δηλαδή, αναθεωρείται η ιδέα του θανάτου. Για το ρομαντισμό ο θάνατος είναι ζητούμενο ως μια ακραία έκφραση ζωής, "ζήσε αγνοώντας το θάνατο", το γνωστό ‘Vivere pericolosamente’.

 Ένας ακόμα ρόλος της φωτογραφίας είναι να σταματήσει το χρόνο για να μην πεθάνει ο άνθρωπος. Παγώνει τη στιγμή ώστε να μη χωριστούμε από την παρούσα εικόνα του εαυτού μας. Όμως, εδώ συναντάμε ξανά μια αντίφαση. Όταν φωτογραφίζουμε συμβαίνει το αντίθετο από αυτό που επιδιώκουμε. Μέσω της φωτογραφίας προσπαθούμε να διατηρήσουμε τη ζωή, ωστόσο φωτογραφίζοντας νεκρώνουμε το χρόνο και την βγάζουμε εκτός πραγματικότητας.

 Η φωτογραφία καδράρει. Καδράρω, όμως, θα πει οριοθετώ ένα κομμάτι πραγματικότητας μέσα σε μια εικόνα. Αυτό το όριο ισοδυναμεί με θάνατο. Ο θάνατος των όντων αφορά στο θάνατο της μορφής τους. Η ύλη δεν πεθαίνει, πεθαίνει όμως ο τρόπος με τον οποίο υπάρχει, πεθαίνει δηλαδή η μορφή της ύλης. Μορφή, όμως, σημαίνει όρια. Το ανθρώπινο σώμα πεθαίνει γιατί έχει όρια. Αν υπήρχε χωρίς όρια, διάχυτο στη φύση, δε θα πέθαινε αλλά δε θα ήταν το ανθρώπινο σώμα. Θα ήταν κάτι άλλο. 

 Η φωτογραφία, λοιπόν, αν και προσπαθεί να διαιωνίσει την εικόνα του σώματος, την προσλαμβάνει μέσα στα όρια του κάδρου της ως κάτι πεπερασμένο, ως κάτι ήδη παραδομένο  στη φθορά και το θάνατο. Η φωτογραφία προσπαθεί να δραπετεύσει από αυτό το αδιέξοδο όντας η εικόνα της πραγματικότητας αλλά ως μια άλλη πραγματικότητα. Μοιάζει σε εκείνη την αρχική πραγματικότητα που χρησιμοποίησε για να υπάρξει αλλά είναι πλέον κάτι διαφορετικό.

 Επομένως, υπό αυτό το πρίσμα δεν υπάρχουν νεκρές εικόνες γιατί κάθε εικόνα μένει ατελής, δηλαδή χωρίς τελική μορφή, οπότε βρίσκεται εκτός θανάτου, εφόσον ο θάνατος είναι η μορφή.

 Οι σκέψεις σταχυολογήθηκαν από την εξής πηγή:

Καγγελάρης Φ. (2017). Homo Photographicus: Ψυχαναλυτικές και Φιλοσοφικές Διαστάσεις της Εικόνας. Θεσσαλονίκη: Ροπή.

 

Σύντομο Βιογραφικό Ματίνας Αναγωνστοπούλου

Η Ματίνα Αναγνωστοπούλου σπούδασε Ψυχολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και εκπαιδεύτηκε στην Γνωσιακή Συμπεριφοριστική Θεραπεία στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Έχει ειδικευτεί στην Ειδική Αγωγή, την Εκπαίδευση Ενηλίκων και στο Πρόγραμμα MBSR (Mindfulness-Based Stress Reduction) για άτομα με αυξημένο άγχος. Διατηρεί ιδιωτικό γραφείο και εργάζεται με συμβουλευτική ενηλίκων, γονέων, παιδιών και εφήβων. Στα επιστημονικά της ενδιαφέροντα περιλαμβάνονται η μάθηση, η διαχείριση του άγχους, η συναισθηματική νοημοσύνη, η ενσυνειδητότητα και θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Είναι ενεργό μέλος της Φωτογραφικής Ομάδας Πάρου και μέλος της εκδοτικής-συντακτικής ομάδας του περιοδικού δρόμου “Φάρος”.

Φωτογραφία εγωφύλλου Bill Gekas

Πρόσφατα Άρθρα

News (16 Ιουν 2021)

Η φετινή (και καθιερωμένη πλέον) έκθεση των αποφοίτων μαθητών της Φωτοδιόδου είναι εμπνευσμένη από την έκθεση “New Topographics – Photographs of a Man-Altered Landscape” που στα μέσα της δεκαετίας...

News (15 Ιουν 2021)

Την Πέμπτη 24 Ιουνίου 2021, στις 20.00, το Φωτογραφικό Κέντρο Θεσσαλονίκης,(www.fkth.gr) σας προσκαλεί  στο «ΣΤΕΚΙ» της ΠΟΛΗΣ ΑΛΛΙΩΣ (Ανατρεπτική Παρέμβαση στον δήμο Νεάπολης Συκεών), στις...

News (15 Ιουν 2021)

Η έκθεση Παφιτών Φωτογράφων 2021 που γίνεται για 6η συνεχόμενη χρονιά θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή 25 Ιουνίου και ώρα 7μ.μ. στη Δημοτική Πινακοθήκη (Χάνι του Ιμπραήμ) στην Πάφο. Στόχος της...

News (09 Ιουν 2021)

Το Photometria International Photography Festival προκηρύσσει την έναρξη του 1ου σπουδαστικού φωτογραφικού διαγωνισμού portfolio, με τίτλο “Student Awards” και ημερομηνίες διεξαγωγής 4 έως και 30...

News (08 Ιουν 2021)

Η γκαλερί «Μορφές» παρουσιάζει την έκθεση φωτογραφίας με χαϊκού με τίτλο ΕΓΚΛΕΙΣΜΟΣ | ΣΤΟΝ ΠΛΑΝΗΤΗ Α Σε μια έκφραση καλλιτεχνικής ουσίας με έντονο τον συναισθηματικό συμβολισμό, η έκθεση...

News (08 Ιουν 2021)

Η Φωτογραφική Λέσχη Λιβαδειάς, πραγματοποιεί έκθεση φωτογραφίας των μελών της με θέμα: «Μικρές Ιστορίες Ερωτικής Ανησυχίας» Τα εγκαίνια της έκθεσης θα γίνουν την Παρασκευή 11 Ιουνίου 2021 και...

News (08 Ιουν 2021)

Με αφορμή τη συμπλήρωση εβδομήντα χρόνων από τον θάνατο του ποιητή Άγγελου Σικελιανού, το Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Λευκαδίων διοργανώνει έκθεση φωτογραφίας και φωτογραφική προβολή του καλλιτέχνη...

News (04 Ιουν 2021)

 Μια ωραία σύμπραξη γίνεται στο 15ο Δημοτικό μεταξύ του Σχολείου και των Μαθημάτων Φωτογραφίας Ρεθύμνου. Οι λέξεις ήταν το κίνητρο για τους μαθητές των Μαθημάτων Φωτογραφίας και κατά την...

Agora (03 Ιουν 2021)

Η Nikon παρουσιάζει τους δύο πρώτους φακούς macro που προστίθενται στην οικογένεια Nikon Z. Ο εντυπωσιακά ελαφρύς NIKKOR Z MC 105mm f/2.8 VR S είναι ένας επαγγελματικός φακός macro S-line που μπορεί...

Book Reviews (03 Ιουν 2021)

Ένα µοναδικό φωτογραφικό λεύκωµα µε ενδιαφέρουσες φωτογραφίες της Αθήνας, που βασίζεται στην οµώνυµη ταινία «Η Αθήνα από την Ανατολή στη ∆ύση, 1821-1896», µια παραγωγή του ΠΡΩΤΕΑ & PROTEUS NY...

News (02 Ιουν 2021)

Την Τετάρτη 2 Ιουνίου 2021 ώρα 7 μ.μ. – 9 μ.μ. η φωτογραφική ομάδα της Βιβλιοθήκης Λιβαδειάς φιλοξενεί διαδικτυακά τον φωτογράφο Βασίλη Ζαβέρδα. Ο ΒΑΣΙΛΗΣ ΖΑΒΕΡΔΑΣ γεννήθηκε στην Πάτρα το...

News (02 Ιουν 2021)

Στο πλαίσιο των Ημερών Δελφικής Πολιτιστικής Κληρονομιάς 2021, με τη συνεργασία του Φωτογραφικού Κέντρου Θεσσαλονίκης (www.fkth.gr) θα πραγματοποιηθεί φωτογραφική δράση και εργαστήριο με τίτλο:...