Ο ρόλος του θεραπευτή περιλαμβάνει μια οδυνηρή αλήθεια˙δεν είναι ο «παντοδύναμος» που έχει φυλαγμένες  τις λύσεις για εμάς και τα προβλήματα μας. Αντίθετα, ο θεραπευόμενοςείναι εκείνος που μέσαστη θεραπευτική σχέση αναλαμβάνει δράση και καθορίζει το αποτέλεσμα της θεραπείας του. 

 Η δύναμη του θεραπευτή δεν πηγάζει από μαγικές και αόρατες δυνάμεις αλλά από το γεγονός ότι γνωρίζει τα όνειρα και τις φαντασιώσεις, τα μικρά και μεγάλα, τα φανερά και μυστικά γεγονότα της ζωής του θεραπευόμενου.  Για τους γνωστούς ψυχοθεραπευτές Irvin Yalom και  Carl Rogers, η αποδοχή, η υποστήριξη, ο αυθορμητισμός, η αυθεντικότητα και η άνευ όρων εκτίμηση είναι τα εργαλεία του θεραπευτή. Άλλωστε  «η  αποδοχή  και η υποστήριξη από κάποιον που σε γνωρίζει τόσο στενά αποτελεί τεράστια επιβεβαίωση».

 Ο Yalom δεν διστάζει να διατυπώσει την άποψη ότι η ίδια η  σχέση με τον θεραπευτή είναι εκείνη που θεραπεύει.  Στόχος είναι θεραπευτής και θεραπευόμενος να χτίσουν μαζί  μια σχέση που θα γίνει από μόνη της παράγοντας αλλαγής. Πιο συγκεκριμένα στο βιβλίο του  Ο Δήμιος του έρωτα και άλλες ιστορίες ψυχοθεραπείας αναφέρει: «Σχετίζομαι με έναν ασθενή  με μια άνευ όρων θετική θεώρηση, με αποδοχή και χωρίς κρίση, με αυθεντική συμμετοχή, με συναισθηματική  κατανόηση». Και  στο βιβλίο του  Το Δώρο της Ψυχοθεραπείας συμπληρώνει: «Προτιμώ  να σκέφτομαι τους ασθενείς μου και εμένα ως συνταξιδιώτες. Ο όρος αυτός καταργεί τις διακρίσεις ανάμεσα σε εκείνους (τους ασθενείς) και σ΄ εμάς (τους θεραπευτές). Το πιο πολύτιμο εργαλείο είναι ο ίδιος τους ο εαυτός». 

 Με άλλα λόγια για τον Yalom η ψυχοθεραπεία πρέπει να είναι αυθόρμητη, δυναμική και αενάως εξελισσόμενη, πρέπει να ακολουθεί απρόσμενες κοίτες. Για τον Rogers η θεραπευτική σχέση χρησιμεύει ως εσωτερικό σημείο αναφοράς, στο οποίο έχει κανείς τη δυνατότητα να επανέρχεται  με τη φαντασία του.

 Για κάθε θεραπευόμενο θα πρέπει να κατασκευάζεται μια νέα θεραπευτική γλώσσα, για να επικοινωνεί με τη μοναδικότητα του εσωτερικού του κόσμου. Όπως για κάθε φωτογραφία θα πρέπει να επιλέγεται ένα διαφορετικό κάδρο που θα περιλαμβάνει μια μοναδική σύνθεση, ανάλογη των συνθηκών που επικρατούν και των προσδοκιών του φωτογράφου.  Για παράδειγμα το ενδεχόμενο άνοιγμα του κάδρου ίσως προκαλέσει μια  αλλαγή στην εικόνα και  προσφέρει νέες ιδέες, νέες λύσεις, νέες προοπτικές. Όλες αυτές οι ενέργειες αφορούν στην συγκεκριμένη σχέση και την συγκεκριμένη φωτογραφία. Σε κάποια άλλη συνθήκη οι εν λόγω ενέργειες πιθανά να αποτύχουν.

 Μέλημα του θεραπευτή είναι να προσπαθήσει να δει τον κόσμο όπως τον βλέπει ο ασθενής, να είναι προετοιμασμένος να πάει όπου πάει ο ασθενής, να κάνει ό,τι είναι αναγκαίο για να συνεχίσει να χτίζει μια σχέση εμπιστοσύνης και ασφάλειας. Η κοντινότητα στην θεραπευτική σχέση είναι θεμελιώδης. Η αποκάλυψη του εαυτού του (θεραπευόμενου) σε έναν άλλον άνθρωπο (θεραπευτή) ο οποίος θα συνεχίσει να  τον  αποδέχεται  μπορεί να γίνει  το μεγαλύτερο όχημα θεραπευτικής παρέμβασης. Ο Yalom γράφει: «Αφήστε τους ασθενείς να γίνουν σημαντικοί για εσάς, να τους επιτρέπετε να μπουν στη σκέψη σας, να σας επηρεάσουν, να σας αλλάξουν, να γίνουν αρκετά σημαντικοί για εσάς – αυτό μην τους το κρύψετε. Η αποκάλυψη του θεραπευτή, φέρνει την αποκάλυψη του θεραπευόμενου. Η στενή αλληλεπίδραση είναι πάντα σωτήρια».  Παρόμοια  συμβαίνει και με τη ρύθμιση  του διαφράγματος στη φωτογραφική μηχανή. Ο φωτογράφος επιλέγει (πόσο και πότε) να ανοιγοκλείσει το σύνολο μεταλλικών ελασμάτων που έχει μορφή ίριδας και γνωρίζει ότι μεταβάλλοντας το εύρος του ανοίγματος ελέγχει  την ποσότητα του φωτός  που φτάνει στο καταγραφικό μέσο. Με την επιλογή  διαφορετικών διαφραγμάτων ορίζει , επίσης, τα εστιασμένα  και τα ανεστίαστα επίπεδα των φωτογραφιών ανάλογα με το  προσδοκώμενο αποτέλεσμα. Η αλλαγή της εστίασης επηρεάζει, αλλάζει το πλάνο της παρατήρησης. 

 Αντίθετα η διάγνωση λειτουργεί ως  ταμπέλα, η οποία  συχνά είναι αντιπαραγωγική σε σύγκριση με τη διαδικασία της βαθμιαίας αποκάλυψης. Στη φωτογραφική γλώσσα θα λέγαμε ότι περιορίζει το οπτικό πεδίο και επηρεάζει το βάθος πεδίου, αφού περιορίζει την ικανότητα του θεραπευτή να σχετιστεί με τον ασθενή ως πρόσωπο. 

 Η εστίαση στο εδώ και τώρα, δίνει πλούσιες πληροφορίες, είναι η μεγαλύτερη πηγή θεραπευτικής δύναμης, η πρώτη ύλη της ψυχοθεραπείας όπως και της φωτογραφίας.Ο φωτογράφος συχνά στρέφει την φωτογραφική μηχανή στο θέμα χωρίς απαραίτητα να το έχει προεπιλέξει˙ αλλά που αυθόρμητα κεντρίζει τη ματιά του.

 Όλοι γνωρίζουμε ότι το σκοτάδι χάνεται μόλις εμφανιστεί το φως…

 Και ο καθένας έχει να αποτινάξει τα δικά του σκοτάδια…

Ο Albert Camus μας υπενθυμίζει 

Στον καθένα αντιστοιχεί η αλήθεια του 

και ο Friedrich Nietzsche συμπληρώνει 

Δεν υπάρχει αλήθεια, μόνο ερμηνεία

Συνεπώς

Τρόποι Θέασης

Irvin Yalom  βλέπε: 

https://www.protoporia.gr/yalom-irvin-to-dwro-ths-psyxo8erapeias-9789603255581.html

http://www.agra.gr/books/0600_0699/book629.html

Για τον Carl Rogers βλέπε:

 https://www.protoporia.gr/yalom-irvin-to-dwro-ths-psyxo8erapeias-9789603255581.html

 Φωτογραφία εξωφύλλου Craigie Horsfield

Masters of Photography: Humberto Rivas

Κείμενο Χρήστος Κοψαχείλης

Πρόσφατα Άρθρα

Εκθέσεις Φωτογραφίας (12 Ιουν 2024)

Το Photometria Photography Center παρουσιάζει τη φωτογραφική σειρά “A long Saturday” του Γιάννη Ζινδριλή.   Το σχήμα “A Long Saturday” που διατυπώνει ο George Steiner δανείζεται...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (12 Ιουν 2024)

Το Τμήμα Πολιτισμού και το Εργαστήρι Αναλογικής Φωτογραφίας του Δήμου Νέας Φιλαδέλφειας – Νέας Χαλκηδόνας διοργανώνουν Έκθεση Ασπρόμαυρης Αναλογικής Φωτογραφίας με θέμα «Ασπρόμαυρες...

News (11 Ιουν 2024)

Με μεγάλη και χαρά και ενθουσιασμό το Κέντρο Δημιουργικής Φωτογραφίας Θράκης ανακοινώνει ότι το φωτογραφικό λεύκωμα "ΡΟΔΟΠΗ - Μια Οροσειρά Δεκαπέντε Φωτογράφοι" προκρίθηκε στα 10 καλύτερα...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (10 Ιουν 2024)

Η Φωτογραφική Λέσχη Σαλαμίνας και τα μέλη της, συνεπή στο ετήσιο ραντεβού τους, σας προσκαλούν στην έκθεση "Μετάβαση|| Transition". "Από την Μεταμόρφωση στην Μετάβαση" Ένα χρόνο μετά την περσινή...

News (07 Ιουν 2024)

Έβρος: η Ζωή στις όχθες - παρουσίαση της φωτογραφικής συλλογής του Αντώνη Πασβάντη Οι εκδόσεις ΠΟΤΑΜΟΣ με χαρά σας προσκαλούν στην παρουσίαση της φωτογραφικής συλλογής του Αντώνη Πασβάντη "Έβρος:...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (07 Ιουν 2024)

Το Κέντρο Δημιουργικής Φωτογραφίας Θράκης σας προσκαλεί στην έκθεση φωτογραφίας των μελών του με τίτλο "Μετά τη Φωτιά". 17 μέρες που ο Έβρος είναι γεμάτος από φλόγες. Τρίτη 5 Σεπτεμβρίου 2023, η...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (07 Ιουν 2024)

Το «σχεδία home», το σπίτι του περιοδικού δρόμου «σχεδία» στην καρδιά της Αθήνας υποδέχεται το καλοκαίρι με μια έκθεση φωτογραφίας εμπνευσμένη και αφιερωμένη στους ανθρώπους του. Τα πορτρέτα των...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (06 Ιουν 2024)

Βραδιά εγκαινίων ήταν η χθεσινή για την έκθεση NOSTOS του Νικολάου, την οποία επιμελείται η Μαριλένα Κουτσούκου και φιλοξενείται στην Ethan Cohen gallery, στη Νέα Υόρκη. Ο Νικόλαος με αφορμή τη...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (06 Ιουν 2024)

Η Ελληνική Φωτογραφική Εταιρεία Ηρακλείου σας προσκαλεί στην ομαδική έκθεση φωτογραφίας με θέμα το “Θαλασσινό τοπίο”, με έργα που βρίσκονται εκτεθειμένα στο Λάκκο, στο Ηράκλειο Κρήτης. Δίπλα...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (06 Ιουν 2024)

Η σχολή φωτογραφίας Photoglobe ανακοινώνει με χαρά την επικείμενη έκθεση φωτογραφίας των μαθητών της με τίτλο "Καθρέφτης" η οποία θα φιλοξενηθεί στον Πολυχώρο Τέχνης Remezzo στην Καλαμαριά...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (06 Ιουν 2024)

Ένα ταξίδι μέσα από τους διαφορετικούς σταθμούς της ιστορίας της Αθήνας, που συνδέει την αρχαία Ελλάδα με τη σημερινή ζωντανή μητρόπολη. Μία συναρπαστική εξερεύνηση της Αθήνας που φέρνει στο...

Εκθέσεις Φωτογραφίας (06 Ιουν 2024)

Έκθεση φωτογραφίας του Μάρκου Αγιαννιωτάκη με τίτλο "Human Stories" θα πραγματοποιηθεί στο ισόγειο της Στέγης ΒΙΤΣΕΝΤΖΟΣ ΚΟΡΝΑΡΟΣ (Β. Κορνάρου 97 Σητεία, 72300), από τις 7 έως τις 14 Ιουνίου 2024 με...