Wim Wenders

Ξαναβλέπουμε το «Παρίσι, Τέξας» και τα «Φτερά του Έρωτα», δυο απο τις σημαντικότερες ταινίες του οραματιστή δημιουργόυ Wim Wenders

Ο Ernst Wilhelm "Wim" Wenders φτιάχνει ταινίες σχεδόν 4 δεκαετίες τώρα, χτίζοντας ένα όνομα που μπορεί να μην είναι το πιο δημοφιλές στο ευρύ κοινό αλλά αποτελεί ένα σημαντικό κεφάλαιο στην κινηματογραφική κοινότητα, ειδικά σε αυτή με έντονες σινεφίλ καταβολές.
Γερμανός στην καταγωγή, ασχολήθηκε με διάφορες μορφές τεχνών, από ζωγραφική, συγγραφή μέχρι και μουσική και φυσικά τη σκηνοθεσία, σε μια περίοδο που αρχικά σπούδασε ιατρική, φιλοσοφία και κοινωνιολογία, για να καταλήξει στη μεγάλη του αγάπη τον κινηματογράφο.

 


 
Ένα από τα βασικά στοιχεία του νεαρού Wenders, ήταν η εμμονή του με την Αμερικάνικη κουλτούρα (και την αγγλική), που ξεκίναγε από τα κόμικς και παιχνίδια μέχρι τη μουσική Rock & Roll. Ένα στοιχείο που τον ακολούθησε και στις ταινίες του, χαρακτηρίζοντας τον πιο “Αμερικάνο” της γενιάς του, από μια σειρά Γερμανών σκηνοθετών που ξεπήδησαν τη δεκαετία του ‘70 και ήταν προσφιλής στον αμερικάνικο τρόπο ζωής.


Ταυτόχρονα όμως αυτή η εμμονή του, χαρακτηρίστηκε και με μια κριτική πάνω στον συγκεκριμένο τρόπο ζωής, αλλά και μια ανησυχία για την εκμετάλλευση του κινηματογράφου, ειδικά από την αμερικάνικη κοινότητα, που επαναλαμβανόμενα έθιξε σε ταινίες του όπως The American Friend (1977), The State of Things (1982), Faraway, So Close! (1993) and The End of Violence (1997).

 


 
Το ξεπέρασμα των ορίων, ο προσανατολισμός του ταξιδιού, η ανάμειξη των διαφορετικών ειδών κουλτούρας, τα μέσα επικοινωνίας και η παρακίνηση αυτών σε λάθος κατευθύνσεις, είναι μερικά από τα κύρια θέματα που ασχολήθηκε ο σκηνοθέτης. Θέματα που πάντα «έντυνε» με μια παλαιού τύπου Χολιγουντιανή αισθητική, που απόπνεε έντονη νοσταλγία, βασισμένη σε κλασικές φόρμες κινηματογράφησης. Μια αισθητική που βασίστηκε, ειδικά στην πρώτη φάση της καριέρας του από μια road movie κινηματογράφηση, έναν φόρος τιμής στην Αμερικάνικη κουλτούρα.

Αυτή η φάση ολοκληρώθηκε με το κλασικό του αριστούργημα «Παρίσι, Τέξας», ένα ήσυχο ποιητικά βουτηγμένο στη μελαγχολία κινηματογραφικό οδοιπορικό, που αντανακλούσε το κλίμα του Αμερικάνικου ανεξάρτητου κινηματογράφου στις αρχές της δεκαετίας του ‘80.

 


 
Ένα προσωπικό μελόδραμα,βασισμένο στη χαμένη ψυχή του πρωταγωνιστή, με φόντο την αμερικάνικη έρημο και στη διεκπεραίωση μιας προσωπικής, βιβλικού ύφους αποστολής. Οι πρωταγωνιστές του Wenders είναι πάντα μελαγχολικοί, καταδικασμένοι να περιπλανιούνται, χαμένοι στις προσωπικές τους σκέψεις και πάντα παρατηρητές αυτού του κόσμου.

Παρατηρητής ενός Αμερικάνικου ονείρου που πότε δεν πραγματοποίησε αυτά που υποσχέθηκε, ο πρωταγωνιστής μια κωμικοτραγική φιγούρα, λιτή και βουβή, μέχρι το τελικό προσωπικό ξέσπασμα, αναζητά τον εαυτό του μέσα από τη διασκορπισμένη οικογένεια που προσπαθεί να φέρει σε επαφή. Η προσπάθεια ολοκληρώνεται αλλάο πρωταγωνιστής και ο θεατής που συμμετέχει, συνεχίζουν να είναι χαμένοι και μετά το τέλος αφού η προσωπική λύτρωση δεν θα έρθει ποτέ και θα παραμένει μετέωρη. Οι προσωπικές αποφάσεις, που θα θυσιάζονται επώδυνα πάντα για την ευτυχία αυτών που αγαπάμε περισσότερο.

 


 
Ο Wenders συνεργάστηκε με τον Δανό κινηματογραφιστή Robby Müller, έναν από τους πιο σημαντικούς Ευρωπαίους διευθυντές φωτογραφίας, με συνεργασίες όπως Jim Jarmusch, Lars von Trier και Steve McQueen. Ένας κινηματογραφιστής με έντονη προσωπική αισθητική, που αποτυπώνεται και στη συνεργασία του με τον Wenders με μια σειρά σύνθετων κάδρων και ζεστών σε απόχρωση χρωμάτων, που τονίζουν έντονα τη θεματική εγκατάλειψη.

Μέχρι εκείνη τη στιγμή ο Wenders, είχε καθιερώσει δύο στυλ κινηματογράφησης. Χρησιμοποιούσε το ασπρόμαυρο σε σεναριακές ιδέες που είχε ο ίδιος ο σκηνοθέτης, ιδέες που ήταν ασαφείς και περιλάμβαναν ονειρικές καταστάσεις και προσωπικές εμπειρίες. Αντίθετα το χρώμα το χρησιμοποιούσε σε ταινίες που ακολουθούσαν πιο πιστά ένα σενάριο.

 


 
Τα «Φτερά του Έρωτα», είναι η πιο μεστή και ώριμη ταινία του σκηνοθέτη (βραβείο σκηνοθεσίας στις Κάνες), που έφτανε τότε στο υψηλότερο σημείο της καλλιτεχνικής του δημιουργίας, με οχήματα την πραγματικότητα, τη φαντασία, τη λυρικότητα και τον ρεαλισμό. Γυρισμένο σε ασπρόμαυρο 35mm φίλμ, σχεδόν στο περισσότερο μέρος της ταινίας, έθετε εξαρχής ένα θεματικό και εικαστικό διαχωρισμό.

Το ασπρόμαυρο αποτύπωνε την απόσταση των αγγέλων από την ανθρωπότητα ενώ το έγχρωμο εκπροσωπούσε την ανθρώπινη ύπαρξη. Ένας διαχωρισμός που δεν θα μπορούσε να μη κουβαλάει και την ιστορικότητα της εποχής, μια αποτύπωση του διχοτομημένου τότε Βερολίνου.

 


 
Ο Wenders συνεργάστηκε με τον κινηματογραφιστή Henri Alekan (παρόλο που τότε είχε αποσυρθεί απο τον κινηματογραφο),
 για να γυρίσει τα «Φτερά του Έρωτα», δίνοντας μάλιστα και το τσίρκο της ταινίας με το όνομα του, προς τιμή του. Ο Henri Alekan χρησιμοποίησε ένα φίλτρο με απόχρωση του ασημιού, καθώς και έντονο σέπια σε απόχρωση ασπρόμαυρου για να αποτυπώσει την «βουβή» ματιά των αγγέλλων.

Η συνεχής κίνησης της κάμερας από ψηλά, με ευρείας γωνίας λήψεις σκηνών της πόλης, τονίζει την ερημιά και με το πάντα παρόν τοίχος να διχοτομεί.

 

 

Η ταινία είναι η πιο στοχαστική του σκηνοθέτη και ίσως και η πιο ανήσυχη καλλιτεχνικά. Ακολουθώντας εξ αρχής μια παράδοξη αφήγηση, που δεν βασίστηκε σε διάλογους αλλά σε διάσπαρτες σκέψεις ανθρώπων, που μεταμορφωθήκαν στην σημαντική ουσία όλης της ταινίας. Η φιλοσοφική ανάγνωση της ταινίας είναι απαραίτητη, άμα θέλουμε να αγγίξουμε την ουσία της, μέσα από τη διαμάχη της ύπαρξης και μη, της πίστης και της λογικής, σε αυτά που φαίνονται αλλά και στα αόρατα που μας περιβάλλουν.

 

Ερωτήματα, που ο σκηνοθέτης φροντίζει να μην τα απαντάει (δίνει σαν μόνη διέξοδο την αγάπη) αλλά καλεί τον θεατή  να δώσει τις δικές του απαντήσεις. Η ίδια η ταινία αποτελεί ένα ισχυρό πομπό ενσυναίσθησης και εμείς καλούμαστε να συντονιστούμε. Απάντηση δεν θα δώσουν ούτε οι ιπτάμενοι άγγελοι που βλέπουν τον κόσμο από ψηλά, προέκταση του ίδιου του εαυτού μας, απλά καταδικασμένοι παρατηρητές της ανθρώπινης ύπαρξης.
Σε μια κινηματογραφική αφήγηση με χαμένη την αίσθηση του χρόνου, η ζωή και η αγάπη είναι η μοναδική πραγματικότητα. Ο σκηνοθέτης καλεί του πρωταγωνιστές να δουν τα χρώματα, να γευτούν, να νιώσουν. Οι αισθήσεις είναι το μόνο που βγάζουν νόημα για τον Wenders και έτσι μας καλεί να συμμετέχουμε στην ταινία του.

 

Wenders Βιο

Ο Ernst Wilhelm "Wim" Wenders, όπως ε

Πρόσφατα Άρθρα

News (16 Ιουλ 2019)

Οι Greek Instagramers Events και το Τσέχικο Κέντρο Αθήνας προσκαλούν τους φωτογράφους κάθε επιπέδου (επαγγελματίες ή μη) από την ελληνική κοινότητα της Τσεχίας και την Ελλάδα να στείλουν...

News (15 Ιουλ 2019)

Το Σεπτέμβριο γιορτάζεται η επέτειος για τα 75 χρόνια από το «Ολοκαύτωμα του Χορτιάτη». Σε αυτό το πλαίσιο και με αυτή την αφορμή, κάπου στο τέλος του Αυγούστου, σχεδιάζεται μία έκθεση σύγχρονης...

News (12 Ιουλ 2019)

Στην Κορνάρου η έκθεση φωτογραφίας με τον τίτλο "bliss?" την Τετάρη 17/7/2019στις 20.30 στο γραφικό στενό της Κορνάρου θα γίνουν τα εγκαίνια της έκθεσης φωτογραφίας από τα μέλη της ομάδας Μαθήματα...

News (11 Ιουλ 2019)

 Το Φωτογραφικό Κέντρο Θεσσαλονίκης συνεχίζοντας τις προσπάθειές του για έναν συνεχή και ανοικτό διάλογο υπέρ της σύγχρονης φωτογραφίας, σε απόλυτη συνεργασία με την art EAC και στο πλαίσιο της...

Workshops (10 Ιουλ 2019)

Ένα αξίωμα της στροφής της φωτογραφίας στη μεταμοντέρνα πρακτική κατά τη δεκαετία του '80 ήταν η πεποίθηση ότι «όλα είχαν ήδη φωτογραφηθεί». Εάν αυτό ήταν κάπως αληθινό τότε, σίγουρα είναι αληθινό...

Book Reviews (10 Ιουλ 2019)

Νέα έκδοση, Προσφυγικά – Όσο ανθίζουν οι νεραντζιές, Κωνσταντίνου Αλεξίου Στην Νίκαια υπάρχουν ολόκληρα οικοδομικά τετράγωνα που αποτελούνται κυρίως από προσφυγικές κατοικίες. Όπως αναφέρει η...

News (10 Ιουλ 2019)

Στα πλαίσια του 48ου Φεστιβάλ Ολύμπου η RENÉE REVAH θα βρίσκεται εκεί με την ενδιαφέρουσα έκθεσή φωτογραφιας" TEHOM - ΑΒΥΣΣΟΣ" , η Ρενέ αυτή τη φορά συνεργάζεται με τον Δημήτρη...

News (10 Ιουλ 2019)

Λένε ότι τις ιστορίες τις γράφουν οι παρέες! Αυτό σίγουρα συμβαίνει στο Alte Fablon. Οι συμμετέχοντες του Εργαστηρίου Φωτογραφίας και του Εργαστηρίου Δημιουργικής Γραφής, που λειτούργησαν κατά την...

News (01 Ιουλ 2019)

 Η δεύτερη έκθεση του TILT platform με τίτλο Ίασις ξεδιπλώνει μια προβληματική πάνω στη σχέση μας με τη φύση, το σώμα μας, τον ψυχισμό μας, τον Άλλον, την παρέμβαση της τεχνολογίας στην...

News (27 Ιουν 2019)

Την Πέμπτη 27 Ιουνίου ολοκληρώνονται οι παρουσιάσεις φωτογράφων του Φωτογραφικού Κύκλου στην Ελληνοαμερικανική Ένωση (Μασσαλίας 22) για φέτος, με τη Μυρτώ Κατραμάδου, τη Μάνια Μπενίση και την Αθηνά...

News (27 Ιουν 2019)

Το Φωτογραφικό Εργαστήρι Δήμου Ρόδου“Rhodes Photolab” με την συμβολή του περιοδικού “Φωτογράφος”  με υπεύθυνη την(πτυχιούχο Φωτογράφο Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής)  Αργυρώ...

News (26 Ιουν 2019)

 Με αφορμή το βιβλίο με τίτλο Αγκάθια και Αμάραντα από τις εκδόσεις Άγρα η Γιάννα Ανδρεάδη εκθέτει τα σκίτσα και έργα ζωγραφικής της στην Καίρειο βιβλιοθήκη στην Ανδρο από τις 16 Ιουλίου...