-Πιστεύω στο μελλοντικό μετασχηματισμό των δύο φαινομενικά αντιφατικών καταστάσεων, του ονείρου και της πραγματικότητας, σε ένα είδος απόλυτης πραγματικότητας, του σουρεαλισμού. Αντρέ Μπρετόν

 

Flashback στο μεταπολεμικό παρελθόν της Γερμανίας και του Παρισιού, εκεί που προέκυψε μια πρωτοποριακή τεχνική φωτογραφίας, εμπνευσμένη από τις αυτοσχεδιαστικές πρακτικές του Dada και την εισβολή του σουρεαλισμού στις σφαίρες του ασυνείδητου και των ονείρων. Ενώ η φωτογραφία χρησιμοποιήθηκε ευρέως ως εργαλείο για την αποτύπωση της πραγματικότητας οι καλλιτέχνες άρχισαν να δουλεύουν με την κάμερα και τις καινοτόμες τεχνικές για να δημιουργήσουν εικόνες που απέχουν πολύ από τις αρχικές χρήσεις της φωτογραφίας. Αυτά τα εικαστικά στοιχεία συχνά αμφισβητήθηκαν από πολλούς, διότι οι έως τότε αντιλήψεις των θεατών βασίζονταν σε μια διαφορετική εννοιολογική βάση, ο σουρεαλισμός προκαλούσε με το αναπάντεχο, το αιθέριο ή το ασυνήθιστο. Αυτή η πρακτική θα εξαπλωνόταν στην Αμερική και θα αποτελούσε πρόδρομο για την εξερεύνηση των δυνατοτήτων της φωτογραφικής εικόνας.

Dora Maar ifocus

Self portrait Dora Maar

Ο σουρεαλισμός ξεκίνησε επίσημα με το Μανιφέστο του Σουρεαλισμού, το οποίο συντάχθηκε από τον Μπρετόν το 1924. Η κύρια προϋπόθεση πίσω από το κίνημα ήταν η απόρριψη των διεργασιών της λογικής, με αντάλλαγμα την έμφαση στην ελεύθερη φαντασία και τη δημιουργικότητα, που επιτεύχθηκε με την πρόσβαση στο ασυνείδητο ή την απεμπλοκή του ασυνειδήτου. Το κίνημα που απλώθηκε τόσο στους λογοτεχνικούς όσο και στους καλλιτεχνικούς κύκλους, ονομάστηκε από τον Μπρετόν «σπασμωδική ομορφιά» .

surealism iFocus

Όπως ισχυρίζεται ο Christian Bouqueret στη μονογραφία του για τη σουρεαλιστική φωτογραφία, «με εξαίρεση τον Jacques-Andre Boiffard δεν συμμετείχαν άμεσα φωτογράφοι. Υπήρχαν φυσικά ορισμένοι που χάραξαν ένα μακρύ και παράλληλο μονοπάτι, όπως ο Man Ray και άλλοι που εντάχθηκαν στο κίνημα για κάποιο χρονικό διάστημα, διατηρώντας ταυτόχρονα ένα βαθμό απομάκρυνσης από αυτό: Brassai, Dora Maar, Raoul Ubac, Claude Cahun κλπ. " Από μια πλευρά αυτό είναι εκπληκτικό, αλλά είναι επίσης εύκολο να καταλάβουμε γιατί η φωτογραφία δεν ήταν μια προφανής επιλογή για πολλούς Σουρεαλιστές.

Για τους Σουρεαλιστές, η έλξη που τους ασκούσε το φωτομοντάζ οφειλόταν κατά κύριο λόγο στο ότι θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να κάνει το οικείο να φαίνεται παράξενο.

el violin de ingres 1924 ifocus

 Le Violon d'Ingres

Ορισμένοι σουρεαλιστές χρησιμοποίησαν τεχνικές μετα-παραγωγής για να χειραγωγήσουν τις φωτογραφίες τους. Αυτό μπορεί να συνεπάγεται την προσθήκη μιας γραφικής λεπτομέρειας σε μια εκτύπωση πριν την εκ νέου φωτογράφηση της, όπως στο διάσημο έργο του Man Ray, Le Violon d'Ingres (1924), όπου επεξεργάστηκε την εικόνα για να διαστρεβλώσει την κατανόησή μας σχετικά με το επίπεδο της εικόνας και τη φωτογραφική διαδικασία. Εναλλακτικά, αυτό μπορεί να περιλαμβάνει τη δημιουργία μιας φωτογραφίας και στη συνέχεια το ρετουσάρισμά της, όπως στο Dali Atomicus του Salvador Dalí (1948), όπου μια γάτα, λίγο νερό και ο ίδιος ο Νταλί πετάει στον αέρα δίπλα σε τραπέζια. Το σύρμα ψαρέματος που χρησιμοποιείται για να φαίνονται τα έπιπλα στον αέρα αφαιρέθηκε στην επεξεργασία για να οριστικοποιήσει την εικόνα.

kertesz Distortions ifocus

Distortions

O Andre Kertesz φωτογραφίζει είδωλα γυμνών γυναικών (φωτό πάνω) σε παραμορφωτικούς καθρέφτες. Οι εικόνες που προκύπτουν αποτυπώνουν μια στιγμή της πραγματικότητας, αλλά το αποτέλεσμα φαίνεται να είναι γκροτέσκο και εξωπραγματικό. Ομοίως, η Ντόρα Μάαρ αυτοφωτογραφήθηκε με μερικά συνηθισμένα αντικείμενα, αλλά τα έκοψε ή τα παρουσίασε με απροσδόκητο τρόπο.

Παρόλο που το σουρεαλιστικό κίνημα εξασθένισε στα μέσα της δεκαετίας του 1930, η σουρεαλιστική φωτογραφία είχε μια εκπληκτική μακροζωία. Καλλιτέχνες όπως ο Claude Cahun συνέχισαν να παράγουν παρόμοιο έργο και στη δεκαετία του 1940. Ο Man Ray συνέχισε επίσης να δουλεύει στη φωτογραφία, συχνά, συλλαμβάνοντας σημαντικές προσωπικότητες της τέχνης σε ασυνήθιστα πορτρέτα. Κάποιοι φωτογράφοι δρόμου, όπως οι Henri Cartier-Bresson και Helen Levitt, μέσα από τον σουρεαλισμό ανακαλύπτουν το απρόσμενο στις καθημερινές αποφασιστικές στιγμές τους. Ο σουρεαλισμός μπορεί επίσης να βρεθεί στα πρώτα έργα πολλών από τους Μasters της φωτογραφίας στα μέσα του αιώνα, όπως ο Irving Penn, ο Richard Avedon και η Diane Arbus.

Πρόσφατα Άρθρα

News (09 Ιαν 2019)

Το 1oφεστιβάλ φωτογραφίας “Photopolis”- Agrinio Photo Festival προκηρύσσει φωτογραφικό διαγωνισμό.  Οι ενδιαφερόμενοι καλούνται να αποδώσουν φωτογραφικά το θέμα «Εντάσεις». Οι...

News (03 Ιαν 2019)

Η Δανάη Σίμου στο πλαίσιο της πρώτης ατομικής της εκθεσης στο Booze Co-opperativa αποκαλύπτει 40 φωτογραφίες μιας σχέσης. Πρόκειται για μια σχέση που δεν υπάρχει πια και που κυριολεκτικά επιβιώνει...

News (27 Νοε 2018)

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ: Θεωρία και Εφαρμογή με τον Νίκο Τασούλα, φωτογράφο κοινωνικού ντοκουμέντου και θεάτρου την Πέμπτη 29 και Παρασκευή 30 Νοεμβρίου 2018, 6.00 – 9.30 μμ. Στo πλαίσιo του...

News (26 Νοε 2018)

Το Κέντρο Αγροδιατροφικής Επιχειρηματικότητας Μεσσηνίας σε συνεργασία με την Φωτογραφική Ομάδα Καλαμάτας και το Κέντρο Νέων Καλαμάτας, διοργανώνει Φωτογραφικό Διαγωνισμό με θέμα ‘’Αγροτική Παραγωγή...

News (26 Νοε 2018)

Η μοναδική Ελληνίδα φωτογράφος που αναδεικνύει ένα Ελληνικό σύμβολο. Η North Event και ο Σύνδεσμος Ελλήνων Επιχειρηματιών Πολωνίας “ΕΡΜΗΣ”, διοργανώνουν και παρουσιάζουν για πρώτη φορά στο...

Photo Clubs (19 Νοε 2018)

Η φωτογραφική ομάδα ΦΩΤΟ.κύτταρο είναι επίσημο σωματείο, έχει έδρα την πόλη της Λευκάδας και σκοπός της είναι η προώθηση και διάδοση της φωτογραφικής τέχνης,  η εκλέπτυνση της αισθητικής και η...

News (19 Νοε 2018)

Η Φωτογραφική Ομάδα Καλαμάτας (Φ.Ο.ΚΑΛ), με συντονιστή τον Νίκο Ηλιόπουλο, δραστηριοποιείται φωτογραφικά και πολιτιστικά από τον Ιανουάριο του  2017 και στοχεύει στη δημιουργική ενασχόληση,...

News (15 Νοε 2018)

Ο Θάνος Σαββίδης παρουσιάζει έναν από τους «πατέρες» της φωτογραφίας, τον Andre Kertesz! Ο Andre Kertesz γεννήθηκε στη Βουδαπέστη το 1894 και ήταν αυτοδίδακτος στη φωτογραφία, με την οποία...

News (08 Νοε 2018)

Οι συμμετέχοντες μπορεί να είναι κάθε επιπέδου, από αρχάριοι μέχρι επαγγελματίες. Απαιτούνται, ωστόσο, βασικές γνώσεις χειρισμού της φωτογραφικής μηχανής. Για τις ημερήσιες εργασίες φωτογραφίας...

Education (30 Οκτ 2018)

  Η επιθυμία να γνωρίσω το έργο του Ray Metzker μου δημιουργήθηκε όταν είδα δύο φωτογραφίες του τραβηγμένες στην Ελλάδα. Μία στην Πάρο - ένα τοπίο από αυτά που έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε στις...

News (29 Οκτ 2018)

Με άξονα τον κοινό τους τίτλο «ΑΝΑΔΡΟΜΕΣ» οι δυο φωτογράφοι παρουσιάζουν τις εντυπώσεις μιας πορείας στο χώρο και στο χρόνο, αναδεύοντας τη μνήμη τους μέσω των εικόνων. Ο Γιάννης Τζέμος στην ενότητα...

News (27 Οκτ 2018)

Η Φωτογραφική Ομάδα ΦοΖ, διοργανώνει συζήτηση με ομιλήτρια την Ζωή Μαυροσκότη, την Παρασκευή 2 Νοεμβρίου 2018 στις 8.30μ.μ. στο TwixtLab. Θα μας μιλήσει για τη σχέση της Φωτογραφίας με το Δίκαιο της...